Sel darah

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Lompat ke: pandu arah, cari
Sel darah merah dan putih manusia sebagaimana dilihat di bawah mikroskop menggunakan pewarna slid biru

Sel darah, juga dikenali sebagai haematocyte, adalah sel yang dihasilkan oleh hematopoisesis dan biasanya didapati dalam darah. Pada mamalia, ia terbahagi kepada tiga kategori:

Keseluruhan, ketiga jenis sel darah ini keseluruhannya membentuk 45% dari tisu darah mengikut isipadi, dengan baki 55% dari isipadu terdiri dari plasma darah, komponen cecair bagi darah.[1] Peratusan isipadu ini (e.g., 45%) dari sel kepada isipadu keseluruhan dikenali sebagai hematokrit, ditentukan melalui pengempar atau sitometri aliran.

Hemoglobin (komponen utama sel darah merah) merupakan protin mengandungi besi yang membantu pengangkutan oksijen dan gas pernafasan yang lain kepada tisu.

Sel darah merah (Eritrosit)[sunting | sunting sumber]

Rencana utama: Sel darah merah

Sel darah merah terutamanya mengangkut oksigen dan sesetengah karbon dioksida melalui penggunaan hemoglobin, dan memiliki jangka hayat sekitar 120 hari. Dalam proses pembentukannya mereka melalui sel tunjang monopotent.

Sel darah putih (Leukosit)[sunting | sunting sumber]

Rencana utama: Sel darah putih

Sel darah putih, atau Leukosit (leuco- Yunani "putih"), merupakan sel sistem ketahanan badan terbabit dalam mempertahankan badan terhadap kedua-dua jangkitan penyakit dan bahan asing. Lima bentuk Leukosit yang berbeza dan pelbagai wujud, tetapi kesemuanya dihasilkan dan hasilan dari sel multipotent dalam sum-sum tulang yang diokenali sebagai sel tunjang hematopoietik. Ia hidup selama 3 hingga 4 hari pada tubuh manusia purata. Leukosit terdapat di keseluruhan tubuh, termasuk badan darah dan sistem limfa.

Platelet (Trombosit)[sunting | sunting sumber]

Rencana utama: Platelet

Platelet, atau Trombosit (dari bahasa Greek θρόμβος, "ketulan" dan κύτος, "sel"), adalah serpihan sel kecil, tidak sekata jernih (contoh. sel yang tidak mengandungi nukleus mengandungi DNA), 2–3 µm diameter, yang merupakan hasilan dari prekursor megakariosit. Jangka hayat purata bagi Platelet biasanya hanya 5 hingga 9 hari. Platelet merupakan sumber semulajadi faktor pertumbuhan. Ia mengalir dalam darah mamalia dan terbabit dalam hemostasis, mendorong kepada pembentukan darah beku. Platelet membebaskan fiber seperti bebenang bagi membentuk darah beku ini.

Sekiranya bilangan platelet terlalu rendah, pendarahan melampau mungkin berlaku. Bagaimanapun, sekiranya bilangan platelet terlampau tinggi, darah beku mungkin membentuk (thrombosis), yang mungkin menghalang aliran darah dan menyebabkan kejadian seperti angin ahmar, myocardial infarction, pulmonary embolism—atau menyekat saluran darah pada bahagian lain badan, seperti kaki tangan atau kaki. Satu kelainan atau penyakit platelet dipanggil thrombocytopathy, yang boleh sama ada bilangan platelet yang rendah (thrombocytopenia), penurunan dalam fungsi platelet (thrombasthenia), atau peningkatan dalam bilangan platelet (thrombocytosis). Terdapat gangguan yang mengurangkan bilangan platelet, seperti heparin disebabkan thrombocytopenia (HIT) atau trombotik Thrombocytopenic Purpura (TTP) yang biasanya menyebabkan thromboses, atau pembekuan, bukannya pendarahan.

Platelet melepaskan pelbagai faktor pertumbuhan termasuk Platelet-faktor pertumbuhan yang diperolehi (PDGF), ejen chemotactic kuat, dan beta TGF, yang merangsang pemendapan matriks extracellular. Kedua-dua faktor pertumbuhan telah ditunjukkan untuk memainkan peranan penting dalam pembaikan dan pertumbuhan semula tisu penghubung. Lain-lain faktor pertumbuhan bersekutu penyembuhan yang dihasilkan oleh platelet termasuk fibroblast faktor pertumbuhan asas, insulin seperti faktor pertumbuhan 1, yang diperolehi platelet-faktor pertumbuhan epidermis, dan faktor pertumbuhan endothelial vaskular. Permohonan tempatan faktor-faktor ini dalam kepekatan meningkat melalui Platelet kaya plasma (PRP) telah digunakan sebagai tambahan kepada penyembuhan luka selama beberapa dekad

Rujukan[sunting | sunting sumber]

  1. Maton, Anthea; Jean Hopkins, Charles William McLaughlin, Susan Johnson, Maryanna Quon Warner, David LaHart, Jill D. Wright (1993). Human Biology and Health. Englewood Cliffs, New Jersey, USA: Prentice Hall. ISBN 0-13-981176-1. 

Pautan luar[sunting | sunting sumber]