Pemangku

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Lompat ke: pandu arah, cari

Dalam undang-undang, apabila seseorang dikatakan pemangku dalam satu kedudukan atau jawatan, ia boleh bermakna satu daripada tiga perkara:

  • Jawatan itu belum secara rasmi dicipta.
  • Orang tersebut hanya menduduki jawatan itu buat sementara waktu, bagi memastikan kesinambungan.
  • Orang tersebut tidak mempunyai mandat.

Istilah "pemangku" sering digunakan dalam salah satu erti kata ini untuk merujuk kepada orang yang menduduki secara sementara jawatan dalam kerajaan. Seorang pegawai "pemangku" memegang jawatan untuk memastikan kedua-dua kestabilan dan kesinambungan jabatannya akan berterusan walaupun ketiadaan pemimpin rasmi.

Sebagai contoh, jika Menteri Pertahanan Malaysia meninggal dunia secara tiba-tiba ketika berkhidmat, Timbalan Menteri Pertahanan Malaysia akan mengambil alih. Walau bagaimanapun, dia akan hanya "memangku" jawatan, kerana beliau tidak akan secara rasmi memegang jawatan itu melainkan jika dia dicalonkan oleh Perdana Menteri dan disahkan oleh Yang di-Pertuan Agong, seperti yang dikehendaki oleh Perlembagaan.

Pegawai pemangku biasanya memainkan peranan sementara, kerana ia biasanya dianggap dipersoalkan bagi seseorang untuk menjalankan kuasa penuh dalam cara yang sangat aktivis tanpa diupah khusus atau dipilih ke jawatan itu.

"Bertindak bagi" mempunyai erti asas yang sama dengan "memangku", kecuali ia menunjukkan bahawa penghuni asal jawatan itu masih secara rasmi memegang kuasa.

Sebagai contoh, pada 1989 apabila Perdana Menteri Malaysia, Dato' Seri Mahathir bin Mohamad diserang sakit, Timbalan Perdana Menteri Dato' Ghafar Baba kuasa diandaikan atas dasar bahawa beliau telah "bertindak bagi" Dato' Seri Mahathir yang dalam keadaan tidak berupaya. Dato' Seri Mahathir masih pemimpin negara secara rasmi, kerana beliau tidak meninggal dunia atau meletakkan jawatan, tetapi Ghafar telah melaksanakan kuasanya.

Lihat juga[sunting | sunting sumber]