Perang China-Jepun Pertama

Perang China-Jepun Pertama
Tentera Jepun semasa peperangan (atas), Tentera Jepun di pejabat Armada Beiyang selepas menawan Lüshun (bawah)
Tarikh 1 Ogos 1894–17 April 1895 Lokasi Korea, Manchuria, Taiwan, Laut Kuning Keputusan Kemenangan Jepun Perubahan wilayah Kerajaan Qing kehilangan pengaruh terhadap Semenanjung Korea kepada Empayar Jepun. Dinasti Qing juga menyerahkan Taiwan, Pescadores dan Semenanjung Liaodong ke Empayar Jepun
Pihak yang terlibat
Dinasti Qing (China)	Empayar Jepun
Komandan dan pemimpin
Maharaja Guangxu Maharani Balu Cixi Li Hongzhang Liu Kunyi Song Qing Zuo Baogui  † Ye Zhichao Yuan Shikai Ding Ruchang  † Liu Buchan  † Lin Yongsheng  † Deng Shichang  †	Maharaja Meiji Itō Hirobumi Arisugawa Taruhito # Komatsu Akihito Yamagata Aritomo Nozu Michitsura Ōyama Iwao Katsura Taro Itō Sukeyuki Kabayama Sukenori Togo Heihachiro
Kekuatan
630,000 orang Tentera Beiyang Armada Beiyang	240,000 orang Tentera Imperial Jepun Tentera Laut Imperial Jepun
Kerugian dan korban
35,000 terkorban atau cedera	13,823 terkorban, 3,973 cedera

Perang China-Jepun Pertama (Cina Ringkas: 中日甲午战争; Cina Tradisional: 中日甲午戰爭; pinyin: Zhōngrì Jiǎwǔ Zhànzhēng; Jepun: 日清戦争 Romaji: Nisshin Sensō) (1 Ogos 1894–17 April 1895) ialah konflik antara Dinasti Qing China dan Empayar Jepun yang tercetus terutama kerana perebutan pengaruh ke atas Korea. Di China, perang ini dikenali sebagai Perang Jiawu. Pada akhir abad ke-19, Korea masih berada di bawah sistem naungan Qing, manakala Jepun melihatnya sebagai sasaran peluasan imperialisme.

Apabila Dinasti Qing menghantar tentera untuk menumpaskan Pemberontakan Petani Donghak di Korea pada 1894, Jepun menganggap tindakan itu melanggar perjanjian terdahulu dan bertindak balas dengan menghantar pasukan tenteranya sendiri. Jepun kemudian merampas Seoul dan menubuhkan kerajaan pro-Jepun, lalu mencetuskan peperangan rasmi pada Ogos 1894. Melalui beberapa kemenangan penting di darat dan laut, Jepun berjaya menewaskan Qing dan memaksa China menandatangani Perjanjian Shimonoseki pada April 1895, yang menyaksikan Qing membayar ganti rugi besar serta menyerahkan Taiwan kepada Jepun. Perang ini menandakan peralihan kuasa di Asia Timur daripada China kepada Jepun dan membuktikan kegagalan usaha pemodenan Dinasti Qing.

Latar belakang

Selepas dua abad dasar tutup pintu, Jepun dibuka kepada dunia melalui Persetujuan Kanagawa (1854) dan kemudian melalui Pemulihan Meiji (1868), kerajaan baharu Jepun melaksanakan reformasi besar-besaran untuk memodenkan negara. Jepun menghantar pelajar ke Barat, membina industri, memperkukuh ekonomi, dan memodenkan tenteranya mengikut model Barat. Hasilnya, Jepun berubah daripada masyarakat feudal kepada sebuah negara industri moden dengan angkatan laut dan darat yang kuat. Sebaliknya, Dinasti Qing di China juga cuba memodenkan diri melalui Gerakan Menguatkan Diri, tetapi usaha ini gagal sepenuhnya akibat rasuah, tentangan birokrasi dan ketiadaan penyelarasan pusat. Menjelang Perang China–Jepun Pertama, China masih bersifat agraria dan ketenteraannya jauh lebih lemah berbanding Jepun.

Di Korea pula, perubahan politik dalaman, campur tangan asing, dan persaingan pengaruh antara China dan Jepun menjadikan semenanjung itu tidak stabil. Raja Gojong dan Permaisuri Min cuba memodenkan Korea secara terhad, tetapi China menegaskan semula pengaruhnya selepas Pemberontakan Imo 1882. Jepun pula melihat Korea sebagai kawasan strategik penting bagi keselamatan negaranya. Persaingan antara puak pro-reformasi dan puak pro-China membawa kepada Kudeta Gapsin (1884) yang gagal dan menyebabkan pengaruh Jepun merosot sementara China mengukuhkan kedudukannya di Korea. Keadaan ini mewujudkan ketegangan berpanjangan antara China dan Jepun di Korea, yang akhirnya menjadi latar utama kepada tercetusnya Perang China–Jepun Pertama (1894–1895).

Krisis ke arah peperangan

Pembunuhan Kim Okkyun pada 28 Mac 1894 di Shanghai menjadi pencetus besar kepada ketegangan antara Jepun dan China. Kim ialah tokoh reformis Korea yang pro-Jepun dan dilihat oleh golongan nasionalis Jepun sebagai simbol pemodenan Korea. Cara mayatnya diperlakukan dengan dipotong dan dipamerkan di seluruh Korea, serta kegagalan pihak China untuk mendakwa pembunuhnya dianggap sebagai penghinaan terhadap Jepun dan satu tamparan terhadap maruah negaranya. Peristiwa ini membangkitkan kemarahan awam di Jepun dan meningkatkan sentimen anti-China.

Walaupun kemarahan itu mula reda, keadaan berubah apabila Pemberontakan Petani Donghak meletus di Korea pada April 1894. Pemberontakan ini berpunca daripada penindasan cukai, rasuah, dan kelemahan pentadbiran kerajaan Joseon. Pada awalnya pemberontakan hampir berjaya dipatahkan, tetapi Raja Gojong tetap meminta bantuan China. China menghantar kira-kira 2,500 tentera ke Asan, berhampiran Seoul bagi menstabilkan keadaan.

Tindakan China itu ditafsir oleh Jepun sebagai pelanggaran Persetujuan Tianjin, yang mewajibkan kedua-dua negara saling memaklumkan sebelum menghantar tentera ke Korea. Jepun bertindak balas dengan menghantar kapal perang dan pasukan tenteranya sendiri ke Incheon dan Seoul. Jepun mendakwa mereka hanya mahu melindungi kepentingan mereka, tetapi pada hakikatnya mereka sudah bersedia untuk campur tangan secara ketenteraan.

Pada Julai 1894, tentera Jepun merampas Istana Gyeongbokgung, menawan Raja Gojong, dan menubuhkan kerajaan Korea yang pro-Jepun. Kerajaan baharu ini memberi Jepun hak untuk menghalau tentera Qing dari Korea. China menolak kerajaan tersebut sebagai tidak sah. Langkah inilah yang menjadikan konflik bersenjata antara China dan Jepun hampir tidak dapat dielakkan, dan membuka jalan kepada tercetusnya Perang China–Jepun Pertama.

Status angkatan tentera

Jepun

Kapal milik Armada Gabungan Jepun, Matsushima.

Di bawah pemerintahan Meiji, Jepun memberi keutamaan besar kepada pembinaan tentera dan khususnya angkatan laut moden. Tentera Laut Imperial Jepun dimodelkan berdasarkan Tentera Laut Britain, dengan pegawai Jepun dilatih oleh penasihat British dan dihantar ke Eropah untuk mempelajari taktik serta teknologi Barat. Menjelang 1894, Jepun memiliki armada yang terdiri daripada kapal perang Ironclad, korvet, bot torpedo dan kapal sokongan. Walaupun Jepun belum memiliki kapal perang besar setaraf kapal perang, mereka mengamalkan doktrin Jeune École yang menekankan kapal kecil, laju dan bersenjata meriam tembakan pantas. Ini memberi kelebihan taktikal dalam pertempuran laut jarak dekat dan sederhana.

Tentera Imperial Jepun pula dimodenkan sepenuhnya mengikut model Barat. Pada awalnya dipengaruhi oleh Perancis, kemudian beralih kepada sistem Jerman-Prusia. Sistem kerahan tenaga negara dilaksanakan, latihan profesional diperkenalkan, dan struktur tentera disusun kepada divisyen moden. Menjelang perang, Jepun mampu mengerahkan lebih 120,000 askar terlatih dengan senjata moden seperti raifal Murata dan meriam medan buatan tempatan. Walaupun menghadapi masalah logistik dan bekalan, tentera Jepun secara keseluruhan berdisiplin, bermoral tinggi, dan setanding dengan tentera Eropah.

China

Kapal perang China Dingyuan.

Walaupun ramai pemerhati Barat menjangkakan China akan menang kerana saiz tenteranya yang besar, hakikatnya angkatan Qing sangat tidak seragam. Ia terdiri daripada tiga komponen utama: Pasukan Lapan Panji (elit Manchu), Tentera Panji Hijau (askar Han sebagai pasukan keselamatan), dan pasukan tidak tetap seperti Yong ying. Di samping itu, Tentera Huai di bawah Li Hongzhang dianggap paling moden dan terbaik dilengkapi. Bagaimanapun secara keseluruhan, angkatan Qing kurang latihan moden, kurang disiplin, dan lemah dari segi kepimpinan.

Ramai askar China tidak memiliki senjata api moden; sebahagian masih menggunakan lembing, pedang dan busur. Unit yang mempunyai raifal pula menggunakan pelbagai jenis senjata tanpa keseragaman, menyukarkan bekalan peluru. Latihan juga lemah, moral rendah akibat gaji tertunggak dan prestij askar yang rendah dalam masyarakat. Sistem logistik hampir tidak wujud, serta tiada rangkaian kereta api di zon perang dan bekalan bergantung kepada pegawai awam wilayah.

Armada Beiyang ialah armada laut paling kuat di Asia Timur sebelum perang, dengan dua kapal tempur besar buatan Jerman, Dingyuan dan Zhenyuan. Bagaimanapun kapal-kapal ini sudah tenat, penyelenggaraan lemah dan kru tidak berdisiplin. Walaupun perisai kapal China lebih tebal, kapal Jepun memiliki lebih banyak meriam tembakan pantas yang memberi kelebihan dalam pertempuran berterusan. Senjata utama kapal China pula berlaras pendek dan kurang tepat pada jarak jauh.

Dari segi taktik, armada China sangat ketinggalan. Tiada sistem isyarat moden dan arahan pertempuran kabur. Pembangunan tentera laut juga terhenti selepas 1889 akibat kekurangan sokongan politik dan dana. Ini menyebabkan Armada Beiyang gagal menandingi kecekapan dan koordinasi Tentera Laut Jepun.

Peringkat awal

Rejimen Infantri ke-3 Jepun berlepas dari Stesen Aoyama di Tokyo pada 26 September 1894.

Pada 1 Jun 1894, Tentera Pemberontak Donghak mara ke arah Seoul, menyebabkan kerajaan Korea meminta bantuan daripada kerajaan Qing untuk menumpaskan pemberontakan tersebut. Pada 6 Jun, kira-kira 2,465 orang tentera China dihantar ke Korea. Jepun mendakwa mereka tidak dimaklumkan dan menganggap China telah melanggar Konvensyen Tianjin yang mewajibkan kedua-dua negara saling memaklumkan sebelum campur tangan di Korea. China pula menegaskan bahawa Jepun telah dimaklumkan dan bersetuju dengan tindakan tersebut.

Pada 8 Jun, kira-kira 4,000 tentera Jepun dan 500 marin mendarat di Chemulpo. Pada 11 Jun, satu gencatan senjata diumumkan dalam Pemberontakan Donghak. Walaupun begitu, pada 13 Jun kerajaan Jepun mengarahkan komander tenteranya di Korea, Ōtori Keisuke supaya terus berada di Korea selama mungkin walaupun pemberontakan telah berakhir.

Peta kempen Perang China-Jepun.

Pada 16 Jun, Menteri Luar Jepun, Mutsu Munemitsu bertemu dengan Duta Qing ke Jepun, Wang Fengzao bagi membincangkan status masa depan Korea. Wang menyatakan bahawa China akan menarik keluar tenteranya selepas pemberontakan ditumpaskan dan mengharapkan Jepun melakukan perkara yang sama, namun China tetap mahu mengekalkan wakil tetap bagi memastikan pengaruhnya di Korea. Pada 22 Jun, lebih banyak tentera Jepun tiba di Korea. Perdana Menteri Jepun, Itō Hirobumi menyatakan bahawa persiapan ketenteraan China menunjukkan bahawa peperangan mungkin tidak dapat dielakkan, manakala Mutsu mengarahkan Ōtori untuk menekan kerajaan Korea supaya menerima tuntutan pembaharuan Jepun.

Pada 26 Jun, Ōtori mengemukakan satu set cadangan pembaharuan kepada Raja Gojong, tetapi kerajaan Korea menolaknya dan sebaliknya menuntut pengunduran tentera Jepun. Usaha pengantaraan antara China dan Jepun yang diatur oleh duta Britain ke China pada 7 Julai gagal. Pada 19 Julai, Jepun menubuhkan Armada Gabungan yang menghimpunkan hampir semua kapal Tentera Laut Imperial Jepun, dan Mutsu mengarahkan Ōtori supaya mengambil apa-apa langkah perlu untuk memaksa kerajaan Korea melaksanakan program pembaharuan.

Akhirnya, pada 23 Julai 1894, tentera Jepun menduduki Seoul, menawan Raja Gojong dan menubuhkan kerajaan baharu yang pro-Jepun. Kerajaan ini menamatkan semua perjanjian China–Korea dan memberi hak kepada Tentera Imperial Jepun untuk mengusir Tentera Beiyang Qing dari Korea. Dua hari kemudian, pada 25 Julai 1894, tercetus pertempuran pertama perang, iaitu Pertempuran Pungdo, yang menandakan bermulanya Perang China–Jepun Pertama secara terbuka.

Peperangan

Laman utama: Pertempuran Pungdo dan Pertempuran Seonghwan

Lukisan menggambarkan penenggelaman kapal Kowshing.

Lukisan Jepun menggambarkan Pertempuran Seonghwan.

Menjelang Julai 1894, jumlah tentera Qing di Korea sekitar 3,000 hingga 3,500 orang dan mereka lebih kecil bilangannya berbanding tentera Jepun. Bekalan hanya boleh dihantar melalui laut dari Teluk Asan. Objektif awal Jepun ialah mengepung pasukan China di Asan dan menguasai laut terlebih dahulu kerana penguasaan laut penting untuk menghantar bala tentera ke tanah besar. Jepun merancang agar Divisyen Kelima mendarat di Chemulpo bagi menolak tentera China ke utara dan memancing Armada Beiyang ke Laut Kuning untuk pertempuran penentuan. Bergantung kepada keputusan pertempuran laut, Jepun sama ada akan melancarkan pendaratan besar-besaran di China, menumpukan penguasaan Korea, atau bertahan jika kalah di laut.

Pada 25 Julai 1894, skuadron Jepun bertembung dengan kapal China berhampiran Teluk Asan. Dalam pertempuran itu, kapal pengangkut tentera China Kowshing (sebuah kapal British yang disewa oleh kerajaan Qing) ditenggelamkan oleh kapal Jepun Naniwa. Kapal tersebut membawa lebih 1,100 askar China. Selepas rundingan gagal akibat pemberontakan askar di atas kapal, Kapten Tōgō Heihachirō mengarahkan serangan. Kowshing tenggelam dan ramai askar China terkorban. Tindakan Jepun hampir mencetuskan krisis diplomatik dengan Britain, namun akhirnya dianggap sah mengikut undang-undang antarabangsa.

Pada masa yang sama, di selatan Korea, Jepun melancarkan serangan darat ke atas pasukan China yang berkubu di Seonghwan berhampiran Asan. Pada 27–28 Julai 1894, Briged Jepun di bawah Jeneral Ōshima Yoshimasa menyerang kubu China yang dipimpin oleh Jeneral Ye Zhichao. Tentera China telah membina parit dan benteng, namun serangan Jepun yang pantas dan terancang berjaya mengepung sayap pertahanan mereka.

Tentera China akhirnya berundur dalam keadaan kucar-kacir ke arah Pyongyang, meninggalkan senjata, peluru dan meriam. Jepun menawan Asan pada 29 Julai, sekali gus memecahkan pengepungan terhadap Seoul. China mengalami ratusan korban, manakala kerugian Jepun jauh lebih kecil. Walaupun Jeneral Ye melaporkan kemenangan palsu kepada Beijing, kelewatan komunikasi dan maklumat yang tidak tepat mencerminkan kelemahan sistem ketenteraan Qing.

Perisytiharan perang

Gambar tentera Jepun semasa Perang China-Jepun Pertama.

Pada 1 Ogos 1894, secara rasmi perang diisytiharkan antara China dan Jepun. Gaya, bahasa dan nada yang digunakan oleh kedua-dua negara berbeza ketara dalam perisytiharan masing-masing. Perisytiharan Jepun yang dikeluarkan atas nama Maharaja Meiji, memfokuskan juga pada komuniti antarabangsa dengan merujuk kepada "Keluarga Bangsa-Bangsa", "Undang-Undang Antarabangsa" dan perjanjian antarabangsa lain. Sebaliknya, perisytiharan perang China mencerminkan tradisi diplomasi Qing yang enggan mengiktiraf negara lain sebagai setara dan menuntut pengiktirafan naungan kepada Maharaja China. Dalam dokumen rasmi mereka, Jepun secara berulang disebut dengan istilah penghinaan Wojen yang bermaksud "kerdil", menunjukkan rasa rendah diri dan penghinaan China terhadap Jepun.

Penggunaan istilah pejoratif ini bukan sesuatu yang luar biasa dalam dokumen rasmi China pada masa itu. Sebelum ini, penggunaan karakter 夷 (Yi) untuk merujuk kepada "barbar" atau "iblis asing" dalam kalangan kuasa Barat telah menjadi isu besar sehingga Perjanjian Tientsin 1858 secara terperinci menghalang Istana Qing daripada menggunakan istilah tersebut terhadap pegawai, rakyat atau warganegara kuasa perjanjian. Bagaimanapun, 35 tahun selepas perjanjian itu, bahasa rasmi Maharaja Qing terhadap Jepun tetap menunjukkan penghinaan yang serupa.

Pertempuran Pyongyang

Rencana utama: Pertempuran Pyongyang (1894)

Komandan Qing tunduk selepas kalah kepada Jepun dalam Pertempuran Pyongyang (1894).

Selepas pertempuran di selatan pada Julai 1894, tentera Qing menumpukan pertahanan di Pyongyang dengan 13,000 askar dan membina 27 kubu sejak 4 Ogos untuk menggunakan bandar itu sebagai markas menawan semula Korea. Pada 15 September, 23,800 tentera Jepun menyerang dari empat arah dengan artileri dan serangan palsu, menembusi pertahanan China yang sengit tetapi tidak dijangka dari utara. Tentera China terpaksa melarikan diri, kehilangan 35 meriam, senapang, dan peluru, manakala jeneral Zuo Baogui terbunuh. Dengan memanfaatkan hujan lebat, baki tentera Qing melarikan diri ke Uiju, dan Jepun memasuki Pyongyang pada 16 September.

Kemusnahan Armada Beiyang

Rencana utama: Pertempuran Sungai Yalu (1894)

Pertempuran Sungai Yalu (1894).

Pada awal September 1894, Li Hongzhang merancang menghantar 4,500 tentera tambahan ke Pyongyang dengan pengiring Armada Beiyang melalui Sungai Taedong, tetapi pergerakan Jepun di Laut Kuning mengubah rancangan itu. Selepas kekalahan tentera China di Pyongyang, konvoi tentera dialihkan ke Sungai Yalu dan mendarat pada 16 September. Pada 17 September, Armada Gabungan Jepun menghadapi Armada Beiyang di muara Yalu, menghasilkan kemenangan besar Jepun: lapan daripada sepuluh kapal China hancur atau melarikan diri, manakala tentera China berjaya mendarat 4,500 askar.

Pencerobohan Manchuria

Rencana utama: Pertempuran Jiuliancheng

Tentera Korea bersama tahanan askar China.

Selepas menawan Pyongyang dan mengalahkan armada China di Sungai Yalu, Jepun menumpukan perhatian untuk menawan dua pangkalan laut China yang mengawal laluan ke ibu kota Qing: Port Arthur di Semenanjung Liaodong dan Weihaiwei di Semenanjung Shandong, serta merancang menawan Mukden, bandar utama di Manchuria. Tentera Jepun dari Korea mara ke Manchuria manakala pasukan lain mendarat berdekatan pangkalan laut. Tentera China yang telah kalah di Korea, mengambil posisi pertahanan di benteng sepanjang Sungai Yalu di Jiuliancheng, diketuai oleh Jeneral Song Qing dan disokong unit tambahan termasuk Tentera Panji Hijau. Tentera Jepun di bawah Jeneral Aritomo Yamagata menyeberangi Sungai Yalu pada 24 Oktober dengan menggunakan jambatan ponton dan berjaya menawan Hushan pada 25 Oktober. Barisan benteng China dari Hushan hingga Andong telah ditinggalkan, dan Jepun menawan Fenghuangcheng pada 30 Oktober serta Xiuyan pada 15 November. Sementara itu, tentera China berundur ke Mukden, manakala Tentera Kedua Jepun di bawah Jeneral Ōyama Iwao bersiap untuk menyerang Port Arthur.

Kejatuhan Lüshunkou

Laman utama: Pertempuran Lüshunkou dan Pembunuhan beramai-ramai di Port Arthur (China)

Sebuah akhbar Barat menerbitkan lakaran tentang pembunuhan beramai-ramai rakyat China oleh tentera Jepun di Port Arthur.

Menjelang 21 November 1894, Jepun telah menawan bandar Lüshunkou (Port Arthur) dengan tentangan yang minimal dan sedikit korban. Bagaimanapun, tentera Jepun kemudian melakukan pembunuhan beramai-ramai terhadap penduduk awam dalam Peristiwa Pembantaian Port Arthur, dengan anggaran mangsa yang tidak disahkan mencapai ribuan, dipercayai berpunca daripada kemarahan terhadap kekejaman yang dilakukan ke atas tentera Jepun sebelumnya. Kisah ini pada masa itu disangsikan di peringkat antarabangsa dan kadangkala dianggap propaganda China, sementara kerajaan China sendiri pada awalnya menafikan kekalahan Port Arthur. Selepas itu, pada 10 Disember 1894, bandar Kaipeng (kini Gaizhou) ditawan oleh Tentera Pertama Jepun, dan pada bulan yang sama, Nozu Michitsura mengambil alih komando Tentera Pertama menggantikan Jeneral Yamagata yang jatuh sakit.

Kejatuhan Weihaiwei

Laman utama: Pertempuran Weihaiwei dan Pertempuran Yingkou

Tentera Jepun mendarat di Weihaiwei, Semenanjung Shandong pada 20 Januari 1895.

Armada China kemudiannya berundur ke belakang kubu Weihaiwei, tetapi kemudian dikejutkan oleh Tentera Imperial Jepun yang mengelilingi pertahanan pelabuhan secara selari dengan operasi tentera laut. Pertempuran Weihaiwei berlangsung selama 23 hari, dengan pertempuran utama darat dan laut berlaku antara 20 Januari hingga 12 Februari 1895. Seperti yang dinyatakan oleh sejarawan Jonathan Spence, "laksamana China mengundurkan armadanya ke belakang tirai perlindungan ranjau dan tidak lagi mengambil bahagian dalam pertempuran." Tentera Jepun berjaya menyeberangi Semenanjung Shandong dan menyerang bahagian darat Weihaiwei, seterusnya menamatkan pengepungan dengan kejayaan mereka.

Kemaraan di Manchuria dan rundingan damai

Selepas kejatuhan Weihaiwei pada 12 Februari 1895 dan berkurangnya kesan musim sejuk yang teruk, tentera Jepun terus mara ke selatan Manchuria dan utara China. Dua pegawai China yang telah dilantik oleh Istana Diraja Qing dua bulan sebelumnya, dihantar untuk berunding mengenai syarat keamanan, tetapi Jepun menolak misi mereka kerana dianggap tidak berkuasa membuat keputusan. Selepas rundingan gagal, tentera Jepun di bawah Divisyen ke-3 Leftenan Jeneral Katsura Tarō menangkis percubaan China untuk menawan semula Haicheng pada 16 Februari, dan seterusnya menawan Liaoyang pada 4 Mac dan Yingkou pada 6 Mac, sekali gus menghapuskan mana-mana tentera China antara Jepun dan Genting Shanhai, membuka laluan ke Tianjin dan Beijing.

Pada akhir Februari, Li Hongzhang dilantik sebagai duta luar untuk membuka rundingan damai dengan Jepun, diterima oleh Jepun pada 4 Mac. Beliau tiba di Shimonoseki pada 19 Mac, tetapi permintaan gencatan senjata ditolak kerana syarat Jepun tidak diterima, dan pada 24 Mac Li ditembak oleh seorang nasionalis Jepun, menimbulkan kemarahan antarabangsa. Gencatan senjata di Manchuria dan utara China dimeterai pada 30 Mac 1895, manakala rundingan untuk perjanjian akhir berlanjutan selama tiga minggu lagi.

Pendudukan Kepulauan Pescadores

Rencana utama: Kempen Pescadores (1895)

Sebelum rundingan damai di Shimonoseki bermula, Jepun telah mula bersiap untuk menawan Taiwan, bermula dengan operasi ke atas Kepulauan Pescadores yang strategik di pantai barat sebagai langkah awal. Pada 6 Mac, satu pasukan ekspedisi Jepun seramai 2,800 tentera infantri bersama bateri artileri menaiki lima kapal pengangkut dari Ujina ke Sasebo, tiba tiga hari kemudian. Pada 15 Mac, kapal-kapal tersebut berlepas ke selatan, tiba di Pescadores pada malam 20 Mac tetapi pendaratan ditangguhkan akibat cuaca buruk sehingga 23 Mac. Pada pagi 23 Mac, kapal perang Jepun mengebom kedudukan China di Lizhangjiao, dan tentera Jepun mula mendarat tengah hari, menawan Lizhangjiao menjelang 14:00.

Keesokan harinya, mereka menyerbu bandar utama Magong; tentangan China lemah dan tentera Jepun berjaya menyeberangi selat sempit ke Pulau Xiyu selepas tentera China melarikan diri pada waktu malam. Menjelang 26 Mac, keseluruhan kepulauan berada di bawah kawalan Jepun dan Laksamana Tanaka Tsunatsune dilantik sebagai gabenor. Dalam operasi ini, Jepun kehilangan 28 tentera manakala China mengalami hampir 350 korban serta hampir 1,000 ditawan, sekali gus menghalang bantuan ke Taiwan dan mengukuhkan tuntutan Jepun dalam rundingan damai.

Pengakhiran peperangan

Perjanjian Shimonoseki antara wakil Jepun dan China.

Perjanjian Shimonoseki ditandatangani pada 17 April 1895, di mana China mengiktiraf kemerdekaan penuh Korea dan memindahkan Liaodong, Taiwan, serta Kepulauan Penghu kepada Jepun secara kekal. Selain itu, China bersetuju membayar pampasan perang sebanyak 200 juta tahil perak dan menandatangani perjanjian perdagangan yang membenarkan kapal Jepun beroperasi di Sungai Yangtze, membuka kilang di pelabuhan konsesi, serta membuka empat pelabuhan tambahan untuk perdagangan asing. Kepulauan Senkaku/Diaoyu tidak disebut secara khusus, tetapi Jepun menaklukkannya dan menggabungkannya ke Wilayah Okinawa, yang mana China berpendapat ia termasuk dalam penyerahan Taiwan.

Walau bagaimanapun, campur tangan tiga kuasa iaitu Rusia, Jerman dan Perancis memaksa Jepun menyerahkan semula Semenanjung Liaodong dengan pampasan tambahan 30 juta tahil perak. Secara keseluruhan, selepas perang, China membayar 200 juta tahil Kuping (311 juta yen), menjadikan peperangan ini tetap menguntungkan bagi Jepun kerana dana perang mereka hanya 250 juta yen. Perang ini membawa kesan besar terhadap keseimbangan kuasa di Asia Timur, mengukuhkan pengaruh Jepun dan melemahkan kedudukan Dinasti Qing.

Pencerobohan Taiwan

Rencana utama: Pencerobohan Jepun ke atas Taiwan (1895)

Tentera Jepun memasang bendera Jepun setelah mendarat di Kepulauan Penghu pada Mac 1895.

Penyerahan Taiwan kepada Jepun disambut dengan penentangan sengit oleh penduduk tempatan, sehingga memerlukan tentera yang besar untuk menakluki pulau itu. Sepanjang hampir dua tahun, gerila menentang tentera Jepun, dan lebih 100,000 tentera dikerahkan untuk menumpaskan mereka. Penaklukan ini disertai kekejaman, termasuk pembunuhan dan penderaan terhadap penduduk awam, menyebabkan ribuan penduduk terpaksa meninggalkan rumah mereka dan menimbulkan kebencian yang berpanjangan.

Beberapa pegawai Qing di Taiwan menentang penyerahan pulau itu dan pada 23 Mei 1895 mengisytiharkan Republik Formosa yang merdeka. Bagaimanapun, pada 29 Mei, tentera Jepun di bawah Laksamana Kabayama Sukenori mendarat di utara Taiwan dan dalam kempen lima bulan berjaya menumpaskan tentera republik serta menakluki bandar utama. Penentangan berakhir pada 21 Oktober 1895 dengan Liu Yongfu, presiden republik kedua melarikan diri dan penyerahan Tainan sebagai ibu kota republik.

Kesan peperangan

Jepun

Tugu Peringatan Perang China-Jepun didirikan di tengah-tengah bandar Nagoya untuk memperingati kematian lebih 700 anggota tentera Divisyen Ketiga.

Perang ini menandakan titik perubahan di mana Jepun beralih daripada "bangsa yang ditindas" menjadi "bangsa yang menindas." Kejayaan Jepun adalah hasil daripada pemodenan dan pengindustrian sejak dua dekad sebelumnya. Tentera Jepun menunjukkan keunggulan dalam taktik, latihan, dan organisasi berbanding China, dengan kerugian nyawa dan harta yang minimum. Kemenangan memperkukuh status Jepun di Asia, menjadikannya kuasa dominan dan meningkatkan sumber penting seperti besi untuk pembangunan dan peluasan. Perang juga menimbulkan aspirasi Jepun untuk meluaskan tentera dan agresif di Asia, sambil memberi contoh kepada negara Asia lain tentang kepentingan mempelajari kemajuan Barat.

China

Kekalahan mendedahkan tahap korupsi tinggi dalam pentadbiran Qing dan kelemahan institusi tentera, walaupun pelaburan besar dibuat untuk Armada Beiyang. Kekalahan kepada kuasa Asia yang dianggap lebih rendah secara psikologi memberi tamparan besar. Selepas perang, pembinaan kereta api meningkat kerana campur tangan kuasa asing. Kuasa Barat mula menuntut konsesi di China, dengan Rusia mendapatkan Liaodong dan Port Arthur, Jerman memperoleh Qingdao, Perancis meraih Guangzhouwan, dan Britain mendapatkan Weihaiwei serta Wilayah Baharu, meningkatkan perasaan anti-Barat dan menimbulkan ketegangan nasionalisme yang kemudiannya memuncak dalam Pemberontakan Boxer.

Eropah

Kartun Punch menunjukkan negara kecil Jepun mengalahkan Dinasti Qing yang gergasi.

Jepun dipaksa menyerahkan Semenanjung Liaodong akibat Tekanan Tiga Kuasa (Rusia, Jerman, Perancis), tetapi menuntut pampasan kewangan tambahan. Kejadian ini menimbulkan rasa kecewa di Jepun dan mendorongnya mencari pakatan setara dengan kuasa Barat, sebagai langkah pencegahan terhadap campur tangan masa depan.

Korea

Walaupun Jepun berjaya menghapus pengaruh China, Rusia memanfaatkan situasi untuk mengukuhkan pengaruhnya. Pembaharuan Kabo yang disokong Jepun (1894–1896) membawa transformasi sosial: penghapusan perhambaan, pemansuhan hak istimewa kelas yang lama, pengenalan persamaan undang-undang, pendidikan Hangul, kalendar Gregorian, dan buku teks baharu. Bagaimanapun, pengaruh Rusia muncul apabila pegawai pro-Rusia mengawal Raja Korea dari kedutaan Rusia dan projek kereta api Seoul–Inchon yang diberikan kepada Jepun ditarik balik.

Jangka panjang

Ketegangan Jepun–Rusia meningkat selepas perang, khususnya di Manchuria dan Korea. Jepun membentuk Perikatan Inggeris-Jepun (1902) sebagai perlindungan terhadap campur tangan kuasa Eropah dan untuk mengimbangi peluasan kuasa Rusia. Perselisihan ini akhirnya mencetuskan Perang Rusia-Jepun (1904–1905).

Lihat juga

Perang China-Jepun Kedua

Pautan luar

• Detailed account of the naval Battle of the Yalu River by Philo Norton McGiffen
• Under the Dragon Flag - My Experiences in the Chino-Japanese War by James Allan, sebuah buku elektronik bebas di Projek Gutenberg