Raksa

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Lompat ke: pandu arah, cari
80 emasraksatalium
Cd

Hg

Uub
Hg-TableImage.png
Umum
Nama, Simbol, Nombor raksa, Hg, 80
Siri kimia logam peralihan
Kumpulan, Kala, Blok 12, 6, d
Rupa putih keperakan
Hg Mercury.jpg
Jisim atom 200.59(2) g/mol
Konfigurasi elektron [Xe] 4f14 5d10 6s2
Bilangan elektron per petala 2, 8, 18, 32, 18, 2
Sifat fizikal
Keadaan cecair
Ketumpatan (sekitar suhu bilik) (cecair) 13.534 g/cm³
Takat lebur 234.32 K
(-38.83 °C, -37.89 °F)
Takat didih 629.88 K

(356.73 °C, 674.11 °F)

Haba pelakuran 2.29 kJ/mol
Haba pengewapan 59.11 kJ/mol
Muatan haba (25 °C) 27.983 J/(mol·K)
Tekanan wap
P/Pa 1 10 100 1 k 10 k 100 k
pada T/K 315 350 393 449 523 629
Sifat atom
Struktur hablur rombohedral
Keadaan pengoksidaan 2, 1
(oksida bes lemah)
Keelektronegatifan 2.00 (skala Pauling)
Tenaga pengionan pertama: 1007.1 kJ/mol
kedua: 1810 kJ/mol
ketiga: 3300 kJ/mol
Jejari atom 150 pm
Jejari atom (kiraan) 171 pm
Jejari kovalen 149 pm
Jejari Van der Waals 155 pm
Lain-lain
Sifat kemagnetan diamagnet
Kerintangan elektrik (25 °C) 961 nΩ·m
Kekonduksian terma (300 K) 8.30 W/(m·K)
Pengembangan terma (25 °C) 60.4 µm/(m·K)
Kelajuan bunyi (cecair, 20 °C) 1451.4 m/s
Nombor CAS 7439-97-6
Isotop
iso NA separuh hayat DM DE (MeV) DP
194Hg syn 444 thn ε 0.040 194Au
195Hg syn 9.9 h ε 1.510 195Au
196Hg 0.15% Hg stabil dengan 116 neutron
197Hg syn 64.14 h ε 0.600 197Au
198Hg 9.97% Hg stabil dengan 118 neutron
199Hg 16.87% Hg stabil dengan 119 neutron
200Hg 23.1% Hg stabil dengan 120 neutron
201Hg 13.18% Hg stabil dengan 121 neutron
202Hg 29.86% Hg stabil dengan 122 neutron
203Hg syn 46.612 d β- 0.492 203Tl
204Hg 6.87% Hg stabil dengan 124 neutron
Rujukan

Raksa atau Merkuri merupakan salah satu daripada unsur kimia. Nombor atom raksa ialah 80 dan simbolnya dalam jadual berkala adalah "Hg" (dari Hydrargyrum). Raksa merupakan satu-satunya logam cair pada suhu bilik. Kegunaan utama raksa ialah dalam termometer, barometer dan alat saintifik lain. Ia biasanya didapati dari penurunan mineral sinabar.

Ciri[sunting | sunting sumber]

Raksa secara relatifnya merupakan pengalir haba yang buruk tetapi pengalir elektrik yang baik.

Ia boleh membentuk aloi dengan kebanyakan logam biasa seperti emas, aluminium dan perak tetapi tidak besi. Aloi raksa dipanggil amalgam.

Kesihatan dan persekitaran[sunting | sunting sumber]

Raksa merupakan bahan yang amat beracun dan digunakan sebagai penyukat dalam jangka suhu. Ia boleh menyebabkan kerosakan otak dan hati jika dimakan, disentuh atau dihidu.

Raksa sering digunakan dalam perlombongan emas yang menyebabkan pencemaran air.

Raksa pada suhu bilik

Raksa wujud dalam deposit di seluruh dunia terutamanya sebagai "cinnabar" (merkuri sulfide), yang merupakan punca pewarna merah "vermilion", dan biasanya dihasilkan dengan menghancurkan cinnabar. Cinnabar amat beracun melalui penghadaman atau menghidu debunya. Keracunan raksa juga boleh diakibatkan dari dedahan kepada bentuk raksa boleh larut (seperti merkuri klorid atau methylmerkuri), menghidu wap raksa, atau memakan ikan yang dicemari raksa.

Raksa digunakan dalam jangka suhu, barometer, manometer, sphygmomanometer, injap terapung ("float valve"), dan pelbagai peralatansaintifik lain, sungguhpun kebimbangan mengenai keracunan unsur raksa mendorong kepada jangka suhu dan sphygmomanometer raksa kebanyakannya dihentikan dalam persekitaran klinikal digantikan dengan isian alkohol, digital, atau peralatan berasaskan-thermistor. Ia kekal digunakan dalam pelbagai cara lain dalan penggunaan saintifik dan penyelidikan saintifik, dan dalam bahan amalgam bagi pemulihan gigi. Ia digunakan dalam lampu: eletrik melalui wap raksa dalam tiub fosforos menghasilkan cahaya lembayung ungu gelombang-pendek yang menyebabkan fosforos bersinar, menghasilkan cahaya yang kelihatan.