Republik Demokratik Congo

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Jump to navigation Jump to search
Republik Demokratik Congo

République démocratique du Congo  (Bahasa Perancis)
Repubilika ya Kôngo ya Dimokalasi  (Bahasa Kongo)
Republíki ya Kongó Demokratíki  (Bahasa Lingala)
Jamhuri ya Kidemokrasia ya Kongo  (Bahasa Swahili)
Ditunga dia Kongu wa Mungalaata  (Bahasa Luba-Katanga)
Flag of Republik Demokratik Congo
{{{coat_alt}}}
Bendera Jata
Cogan kata: "Justice – Paix – Travail" (Perancis)
"Keadilan – Keamanan – Kerja"
Lagu kebangsaan: Debout Congolais  (Perancis)
"Bangkitlah Orang Congo"
Lokasi  Republik Demokratik Congo  (dark green)
Lokasi  Republik Demokratik Congo  (dark green)
Ibu kotaKinshasa
4°19′S 15°19′E / 4.317°S 15.317°E / -4.317; 15.317
Bandar terbesarIbu negara
Bahasa rasmiBahasa Perancis
Diiktiraf bahasa kebangsaan
DemonimCongolese
PemerintahanPresidensial separa republik[1]
• Presiden
Félix Tshisekedi
Sylvestre Ilunga
PerundanganParlimen
Senat
Perhimpunan Nasional
Pengasasan
• Kemerdekaan
30 Jun 1960[2]
29 Oktober 1971
18 Februari 2006
Keluasan
• Jumlah
2,345,409 km2 (905,567 bt2) (ke-11)
• Air (%)
3.32
Populasi
• Anggaran
91,931,000 (anggaran 2019)[3] (ke-16)
• Kepadatan
39.19/km2 (101.5/sq mi)
KDNK (PPP)Anggaran 2019 
• Total
$77.486 bilion[3]
• Per kapita
$842[3]
KDNK (nominal)Anggaran 2019 
• Jumlah
$46.117 bilion[3]
• Per kapita
$501[3]
Gini (2006)negative increase 44.4[4]
rendah
HDI (2018) 0.470[5]
rendah · 176th
Mata wangFranc Congo (CDF)
Zon masaUTC+1 to +2 (WAT dan CAT)
Bahagian memandukanan
Kod panggilan+243
Kod ISO 3166CD
Internet TLD.cd

Republik Demokratik Congo (dikenali sebagai Zaire dari 1971 ke 1997) merupakan sebuah negara yang terletak di pertengahan benua Afrika. Negara ini kadangkala disebut dengan nama Congo-Kinshasa untuk membezakannya dari negara jiran, Republik Congo. Populasi Republik Demokratik Congo ialah kira-kira 78 juta orang, menjadikan negara ini sebagai negara dengan penduduk ke-16 terbanyak di dunia dan keempat di Afrika.[6] Bahasa Perancis merupakan bahasa rasmi di republik ini.

Penamaan[sunting | sunting sumber]

Nama Congo berasal daripada Sungai Kongo, sungai terdalam dunia yang mengalir di sepanjang negara ini.

Sejarah[sunting | sunting sumber]

Sejarah awal[sunting | sunting sumber]

Antara kerajaan-kerajaan awal di kawasan republik ini termasuklah Kerajaan Kongo yang bermula pada abad ke-12 dan Kerajaan Kuba pada abad ke-16 di kawasan selatan republik.

Zaman penjajahan[sunting | sunting sumber]

Pada 1885, raja Belgium, Leopold II telah menubuhkan Negara Bebas Congo sebagai tanah persendirian khusus kepada baginda tanpa sebarang kaitan dengan kerajaan Belgium. Baginda pada awalnya menggalakkan pembangunan dengan membina pelbagai prasarana seperti sebuah laluan kereta api dari pesisir Congo ke Leopoldville (kini Kinshasa) dengan matlamat utamanya ialah memudahkan eksploitasi aset tanah jajahan kepada pihak Leopold.[7]

Namun begitu, kerajaan Leopold mula bertukar menjadi sebuah rejim penindasan apabila penduduk peribumi dipaksa untuk mengutip getah dan sekiranya tidak mencapai kuota, anggota lengan dan kaki akan dipotong sebagai hukuman yang dijalankan oleh tentera Force Publique.[8] Akibatknya, jutaan penduduk maut akibat penindasan serta masalah penyakit, dengan anggaran bahawa kira-kira separuh jumlah penduduk Negara Bebas Congo maut di bawah rejimnya.[7]

Pada 1908, kerajaan Belgium membuat keputusan untuk mengambil alih pentadbiran Negara Bebas Congo daripada Leoppold II akibat tekanan masyarakat antarabangsa berikutan penindasan yang berlaku di situ lalu mengasaskan tanah jajahan rasmi Congo Belgium.[9]

Gerakan nasionalisme dan kemerdekaan Congo bermula pada 1950-an dan mencapai kemuncak pada 1960 dengan kemunculan gerakan-gerakan seperti Mouvement National Congolais (MNC) dan Alliance des Bakongo (ABAKO). Congo Belgium memperoleh kemerdekaan pada 30 Jun 1960 dengan nama "Republik Congo".

Krisis pascakemerdekaan[sunting | sunting sumber]

Sebulan sebelum kemerdekaan, sebuah pilihan raya parlimen telah diadakan dengan Patrice Lumumba, wakil MNC memenangi pilihan raya tersebut dan seterusnya, menjadi Perdana Menteri pertama Republik Demokratik Congo. Parlimen kemudiannya melantik Joseph Kasavubu sebagai Presiden negara tersebut.

Sejurus selepas kemerdekaan, pihak Force Publique yang dinamakan semula sebagai Armée Nationale Congolaise, ANC pada 8 Julai mula memberontak dan pada 11 Julai, konflik pemisahan menentang kepimpinan baharu mula berlaku di kawasan Katanga dan Kasai Selatan.[10][11] Kebanyakan dalam kalangan 100 ribu orang penduduk Eropah yang menetap di situ mula meninggalkan negara.[12] Pada 5 September, Kasavubu bertindak memecat Lumumba daripada jawatannya. Lumumba menggelar tindakan Kasavubu sebagai tidak berperlembagaan dan konflik antara dua orang ketua tersebut mula timbul. Pada 17 Januari 1961, Lumumba dihukum bunuh oleh puak pemisah Katanga.[13]

Joseph Mobutu dan Republik Zaire[sunting | sunting sumber]

Rencana utama: Zaire

Sebelumnya, Lumumba telah melantik Joseph Mobutu sebagai ketua tentera ANC. Dengan bantuan kewangan daripada Amerika Syarikat dan Belgium, Mobutu melancarkan kudeta terhadap kerajaan dan mengambil alih kuasa pada November 1965. Amerika Syarikat menganggap bahawa pemerintahan Mobutu akan mengekang gerakan komunisme yang berkembang di Afrika.[14] Pada 1971, Mobutu menukarkan nama negara menjadi Zaire.

Pentadbiran[sunting | sunting sumber]

Kerajaan[sunting | sunting sumber]

Mengikut perlembagaan 2006, sistem kerajaan Republik Demokratik Congo ialah republik demokrasi berpresiden. Parlimen negara ini adalah bikameral, terdiri daripada Senat dan Perhimpunan Nasional.

Provinsi[sunting | sunting sumber]

Republik Demokratik Congo dibahagikan kepada 25 buah provinsi pentadbiran dan sebuah provinsi bandar, yakni ibu negaranya, Kinshasa berdasarkan perlembagaan negara. Provinsi-provinsi ini seterusnya dibahagikan kepada daerah dan kemudiannya, wilayah dan komun.[2] Sebelum 2015, negara ini memiliki 11 buah provinsi.[15] Senarai provinsi adalah seperti di bawah:

Ekonomi[sunting | sunting sumber]

Mata wang Republik Demokratik Congo ialah Franc Congo dan dikendalikan oleh Bank Pusat Congo. Republik ini dianggap sebagai negara dengan sumber galian terkaya di dunia dengan anggaran nilai sumber galian setinggi AS$24 trilion.[16] Negara ini memiliki 70% bekalan koltan, sepertiga bekalan kobalt, kira-kira 30% bekalan berlian dan sepersepuluh bekalan tembaga dunia.[17][18]

Prasarana[sunting | sunting sumber]

Pengangkutan[sunting | sunting sumber]

Pengangkutan rel negara ini diuruskan oleh Société nationale des Chemins de fer du Congo, Office National des Transports (ONATRA) dan Office des Chemins de fer des Ueles. Panjang jalan raya di negara ini ialah kira-kira 171,250 km, tetapi hanya 2,250 km daripada itu adalah berturap. Republik Demokratik Congo memiliki ribuan kilometer jalan air dengan panjang kira-kira 15,000 km.

Pengangkutan udara negara pula terdiri daripada sebuah syarikat penerbangan kebangsaan, Congo Airways yang berkhidmat di kawasan domestik dan berpusat di Lapangan Terbang Antarabangsa N'djili. Meskipun begitu, pesawat yang disahkan oleh negara ini diharamkan di lapangan-lapangan terbang Kesatuan Eropah kerana memiliki piawai keselamatan bertaraf rendah.[19]

Bekalan elektrik[sunting | sunting sumber]

Bekalan elektrik negara lazimnya berasal daripada sumber hidroelektrik seperti Empangan Inga di Sungai Kongo.[20] Akan tetapi, hanya kira-kira 15% penduduk negara memiliki bekalan elektrik dan diuruskan oleh Société nationale d'électricité.[21] Negara ini juga memiliki potensi dalam penjanaan tenaga suria dengan 836 pusat tenaga suria sudah dibina di negara ini dengan jumlah penghasilan kuasa sebanyak 83 kW.[22]

Demografi[sunting | sunting sumber]

Suku etnik[sunting | sunting sumber]

Lebih kurang 200 buah suku etnik wujud di Republik Demokratik Congo dengan orang Bantu merangkumi majoriti penduduk negara.

Kawasan-kawasan di Republik Demokratik Congo berdasarkan bahasa utama yang dituturkan di sesebuah kawasan.

Bahasa[sunting | sunting sumber]

Bahasa rasmi Republik Demokratik Congo ialah bahasa Perancis, manakala empat bahasa peribumi Afrika, Kituba, Lingala, Tshiluba, and Swahili dijadikan sebagai bahasa-bahasa kebangsaan yang diperakui. Berdasarkan data Ethnologue, 215 bahasa hidup dituturkan di negara ini.[23] Menurut sebuah kajian pada 2014, kira-kira 33 juta orang penduduk Congo (47% penduduk) boleh membaca dan menulis dalam bahasa Perancis.

Agama[sunting | sunting sumber]

Agama Kristian merupakan agama majoriti bagi penduduk Republik Demokratik Congo. Peratusan penduduk negara mengikut agama anutan adalah pelbagai dan bergantung kepada kajian, seperti yang ditunjukkan dalam jadual di bawah:

Kajian Kristian Islam Lain-lain Rujukan
Katolik Protestan Jumlah
Jabatan Negara Amerika 50% 35% 90% 5% 5% [1]
Pew Research Center 47% 48% 96% 1.5% 2.5% [2] [3]
CIA World Factbook 50% 20% 80% 10% 10% [4]


Rujukan[sunting | sunting sumber]

  1. ^ "Freedom in the World 2018 – Congo, Democratic Republic of (Kinshasa)". Freedomhouse. Freedomhouse. 4 January 2018. Diarkibkan daripada asal pada 25 November 2018. Dicapai 7 October 2018.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  2. ^ a b Central Intelligence Agency (2014). "Democratic Republic of Congo". The World Factbook. Langley, Virginia: Central Intelligence Agency. Diarkibkan daripada asal pada 10 August 2016.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan) Ralat petik: Invalid <ref> tag; name "cia.gov" defined multiple times with different content
  3. ^ a b c d e "Report for Selected Countries and Subjects". International Monetary Fund. 
  4. ^ "GINI index". World Bank. Diarkibkan daripada asal pada 27 September 2013. Dicapai 30 July 2013.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  5. ^ "2018 Human Development Report". United Nations Development Programme. 2018. Diarkibkan daripada asal pada 14 September 2018. Dicapai 14 September 2018.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  6. ^ "World Population Prospects: The 2017 Revision". ESA.UN.org (data tersuai diperlukan melalui tapak sesawang). Jabatan Hal Ehwal Ekonomi dan Sosial Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu, Bahagian Populasi. Dicapai 10 September 2017. 
  7. ^ a b Hochschild, Adam. King Leopold's Ghost, Houghton Mifflin Harcourt, 1999; ISBN 0-547-52573-7
  8. ^ Fage, John D. (1982). The Cambridge history of Africa: From the earliest times to c. 500 BC Diarkibkan 18 March 2015[Tarikh tidak sama] di Wayback Machine., Cambridge University Press. p. 748; ISBN 0-521-22803-4
  9. ^ Tim Stanley (Oktober 2012). "Belgium's Heart of Darkness". History Today. Jil. 62 no. 10. Diarkibkan daripada asal pada 21 November 2016. Dicapai 30 November 2016.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  10. ^ "Jungle Shipwreck Diarkibkan 16 December 2014[Tarikh tidak sama] di Wayback Machine.", Time, 25 Julai 1960.
  11. ^ "- HeinOnline.org". www.heinonline.org (dalam bahasa Inggeris). Diarkibkan daripada asal pada 16 November 2018. Dicapai 16 November 2018.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  12. ^ "The United Nations and the Congo". Historylearningsite.co.uk. 30 March 2007. Diarkibkan daripada asal pada 1 June 2013. Dicapai 2 May 2010.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  13. ^ Sécession au Katanga – J.Gerald-Libois -Brussels- CRISP
  14. ^ Adam Hochschild (13 August 2009). "Rape of the Congo". New York Review of Books. Diarkibkan daripada asal pada 1 March 2018. Dicapai 1 March 2018.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  15. ^ The National Assembly adopts the laws regarding the limits of the provinces in the Democratic Republic of the Congo Diarkibkan 27 January 2015[Tarikh tidak sama] di Wayback Machine., National Assembly of the Democratic Republic of the Congo, 10 Januari 2015. (Perancis)
  16. ^ "DR Congo's $24 trillion fortune". Thefreelibrary.com. Diarkibkan daripada asal pada 21 February 2014.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  17. ^ DR Congo poll crucial for Africa" Diarkibkan 2 December 2010[Tarikh tidak sama] di Wayback Machine., BBC News. 16 November 2006.
  18. ^ Bream, Rebecca (8 November 2007). "A bid for front-line command in Africa" Diarkibkan 17 March 2008[Tarikh tidak sama] di Wayback Machine.. Financial Times.
  19. ^ List of airlines banned within the EU, Official EC list, updated 20 April 2011. Retrieved 20 September 2011.
  20. ^ http://www.indexmundi.com/energy.aspx?country=cd&product=hydro&graph=production+consumption
  21. ^ Yee, Amy (30 August 2017). "The Power Plants That May Save a Park, and Aid a Country". The New York Times. Diarkibkan daripada asal pada 4 September 2017. Dicapai 4 September 2017.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  22. ^ "Energy Profile Congo, Dem. Rep". Reegle.info. Diarkibkan daripada asal pada 25 July 2017. Dicapai 21 January 2017.  Parameter |url-status= tidak diketahui diabaikan (bantuan)
  23. ^ Languages of Democratic Republic of the Congo, ethnologue.com

Pautan luar[sunting | sunting sumber]