Seine-Saint-Denis
| Seine-Saint-Denis | |
|---|---|
Kedudukan Seine-Saint-Denis di Perancis | |
| Negara | Perancis |
| Wilayah | Île-de-France |
| Pusat pentadbiran | Bobigny |
| Subprefektur | Le Raincy Saint-Denis |
| Kod jabatan | 93 |
| Presiden Majlis Jabatan | Stéphane Troussel[1] |
| Arrondissement | 3 |
| Kanton | 21[2] |
| Komun | 39[3] |
| Luas | 236.2 km²[4] |
| Penduduk | 1,704,316 orang (2023)[5] |
| Kepadatan penduduk | 7,215.6 orang/km² (2023)[4] |
| Demonim | Séquano-Dionysiens dan Séquano-Dionysiennes |
Seine-Saint-Denis ialah sebuah jabatan di wilayah Île-de-France, yang merangkumi sebahagian besar kawasan pinggir bandar dalaman di timur laut Paris. Jabatan bernombor 93 ini berpusat di Bobigny, manakala Le Raincy dan Saint-Denis menjadi subprefektur. Wilayahnya terdiri daripada 39 buah komun yang terbahagi kepada tiga arrondissement dan 21 kanton.[3][2]
Seine-Saint-Denis mempunyai 1,704,316 orang penduduk pada 2023 dalam kawasan seluas 236.2 kilometer persegi. Kepadatan penduduknya ialah 7,215.6 orang bagi setiap kilometer persegi, menjadikannya antara jabatan yang paling padat penduduk di Perancis.[4] Penduduknya dikenali dalam bahasa Perancis sebagai Séquano-Dionysiens bagi lelaki dan Séquano-Dionysiennes bagi wanita.
Jabatan ini diwujudkan melalui penyusunan semula kawasan Paris pada 1964 dan mula berfungsi pada 1 Januari 1968. Wilayahnya diambil daripada bekas jabatan Seine dan Seine-et-Oise.[6]
Seine-Saint-Denis mempunyai sejarah perindustrian dan kelas pekerja yang kuat. Sejak penghujung abad ke-20, sebahagian bekas kawasan perindustriannya telah dibangunkan semula untuk perumahan, pejabat, pendidikan, kebudayaan dan kegiatan kreatif. Jabatan ini juga dicirikan oleh struktur penduduk yang relatif muda, kepelbagaian latar belakang penduduk serta ketidaksamaan sosial yang ketara. Kawasan seperti La Plaine Saint-Denis, Saint-Ouen-sur-Seine, Montreuil, Pantin, Bobigny dan kawasan lapangan terbang di timur laut menjadi pusat pekerjaan penting.
Seine-Saint-Denis memainkan peranan utama dalam Sukan Olimpik dan Paralimpik Paris 2024. Jabatan ini menempatkan Stade de France, Pusat Akuatik Olimpik, tapak mendaki Le Bourget, perkampungan atlet dan media serta beberapa kemudahan pertandingan, latihan dan sambutan awam.[7]
Nama
[sunting | sunting sumber]Nama Seine-Saint-Denis menggabungkan nama Sungai Seine, yang mengalir di sepanjang bahagian barat jabatan, dengan bandar Saint-Denis. Nama tersebut ditetapkan dalam undang-undang 10 Julai 1964 yang membentuk jabatan-jabatan baharu di sekitar Paris.[6]
Nama Saint-Denis sendiri berasal daripada Santo Denis, seorang tokoh Kristian yang menurut tradisi menjadi uskup pertama Paris dan dikebumikan di kawasan yang kemudian berkembang menjadi bandar Saint-Denis. Basilika Saint-Denis dibina di sekitar tapak tersebut dan menjadi tempat pemakaman utama raja-raja Perancis.
Kod nombor 93 digunakan dalam pentadbiran, pos, pendaftaran statistik dan beberapa bentuk pengenalan wilayah. Dalam penggunaan umum di Perancis, jabatan ini juga sering disebut hanya sebagai “le 93”.
Geografi
[sunting | sunting sumber]Kedudukan
[sunting | sunting sumber]Seine-Saint-Denis terletak di bahagian timur laut kawasan metropolitan Paris. Jabatan ini bersempadan dengan Paris dan Hauts-de-Seine di barat, Val-d'Oise di barat laut, Seine-et-Marne di timur, Val-de-Marne di selatan serta sebahagian kecil Sungai Marne di tenggara.
Wilayahnya membentuk sebahagian daripada kawasan bandar Paris yang dibangunkan secara hampir berterusan. Bahagian barat, termasuk Saint-Denis, Saint-Ouen-sur-Seine, Aubervilliers, Pantin, Bagnolet dan Montreuil, bersambung secara langsung dengan Paris. Bahagian tengah dan timur merangkumi kawasan perumahan, pusat bandar lama, kawasan perusahaan, lapangan terbang, taman dan beberapa kawasan yang kurang padat.
Komun utama termasuk Saint-Denis, Montreuil, Aulnay-sous-Bois, Aubervilliers, Drancy, Noisy-le-Grand, Pantin, Épinay-sur-Seine, Le Blanc-Mesnil, Bondy, Bobigny dan Saint-Ouen-sur-Seine.
Bentuk muka bumi dan saliran
[sunting | sunting sumber]Sebahagian besar Seine-Saint-Denis terletak di dataran rendah Lembangan Paris. Bahagian utara dan barat termasuk dalam dataran Plaine de France, manakala bahagian timur mempunyai kawasan dataran tinggi dan bukit yang lebih ketara, termasuk dataran tinggi Romainville, Avron dan Aulnoye.
Sungai Seine membentuk sebahagian sempadan barat jabatan di sekitar Saint-Ouen-sur-Seine, Saint-Denis, L'Île-Saint-Denis dan Épinay-sur-Seine. Sungai Marne mengalir di bahagian tenggara melalui atau bersempadan dengan komun seperti Neuilly-sur-Marne, Noisy-le-Grand, Gournay-sur-Marne dan Neuilly-Plaisance.
Dua terusan utama turut merentasi jabatan. Terusan Ourcq melalui Pantin, Bobigny, Bondy dan beberapa komun lain sebelum menuju ke timur. Terusan Saint-Denis pula menghubungkan kawasan La Villette di Paris dengan Sungai Seine di Saint-Denis. Kedua-duanya pada asalnya mempunyai fungsi perindustrian dan pengangkutan, tetapi tebingnya kini turut digunakan untuk rekreasi, laluan berbasikal dan pembangunan bandar.[8]
Ruang semula jadi
[sunting | sunting sumber]Walaupun sangat padat dan dibangunkan, Seine-Saint-Denis mempunyai taman jabatan, hutan, kawasan lembap dan bekas tapak perindustrian yang telah dipulihkan.
Parc Georges-Valbon di La Courneuve, Saint-Denis, Stains, Dugny dan Garges-lès-Gonesse merangkumi sekitar 410 hektar dan merupakan ruang semula jadi terbesar di jabatan tersebut.[9] Kawasan hijau lain termasuk Parc départemental du Sausset, Parc de la Haute-Île, Parc de la Poudrerie, Parc de la Bergère dan hutan Bondy.
Sejak 2006, sebanyak 15 taman dan hutan di jabatan ini membentuk sebuah tapak Natura 2000 berbilang lokasi. Kawasan tersebut tersebar di 20 komun dan dilindungi khususnya kerana habitat beberapa spesies burung yang jarang ditemukan atau terancam. Rangkaian tersebut mempunyai ciri luar biasa kerana terletak sepenuhnya dalam kawasan bandar yang padat.[10]
Iklim
[sunting | sunting sumber]Seine-Saint-Denis mempunyai iklim lautan yang telah diubah oleh kedudukannya di pedalaman Lembangan Paris. Musim sejuk biasanya sederhana, manakala musim panas boleh menjadi panas. Hujan turun sepanjang tahun tetapi secara umumnya kurang banyak berbanding di kawasan pesisir barat Perancis.[11]
Kepadatan bangunan, jalan raya dan permukaan berturap menyumbang kepada kesan pulau haba bandar, khususnya semasa gelombang haba. Taman, kawasan berhutan dan laluan air memainkan peranan dalam penyejukan tempatan, penyerapan air hujan dan pemeliharaan biodiversiti.
Sejarah
[sunting | sunting sumber]Sebelum perindustrian
[sunting | sunting sumber]Wilayah Seine-Saint-Denis telah didiami sejak zaman prasejarah. Pada zaman Galia-Rom, jalan yang menghubungkan Lutetia, iaitu Paris purba, dengan kawasan utara Eropah merentasi wilayah ini. Petempatan berkembang di sepanjang sungai, jalan perdagangan dan kawasan pertanian yang membekalkan makanan kepada Paris.
Saint-Denis menjadi pusat politik dan keagamaan penting pada Zaman Pertengahan. Biara yang berkembang di sekitar makam Santo Denis menerima perlindungan raja-raja Frank dan kemudian raja-raja Perancis. Gereja biaranya menjadi tempat pemakaman utama keluarga diraja Perancis dan memainkan peranan besar dalam perkembangan awal seni bina Gothik.[12]
Di luar Saint-Denis, wilayah tersebut sebahagian besarnya terdiri daripada kampung, ladang, kebun anggur, hutan dan kawasan perburuan. Montreuil terkenal dengan kebun buah-buahan dan tanaman pic yang dilindungi oleh tembok, manakala kawasan dataran di utara menghasilkan bijirin dan sayur-sayuran untuk pasaran Paris.
Perindustrian dan pertumbuhan pinggir bandar
[sunting | sunting sumber]Perindustrian berkembang dengan pesat sejak pertengahan abad ke-19. Kedudukan berhampiran Paris, kewujudan Terusan Ourcq dan Saint-Denis serta pembinaan landasan kereta api menarik kilang yang memerlukan kawasan luas dan hubungan pengangkutan yang baik.
Industri metalurgi, kimia, gas, tekstil, percetakan, pembuatan kenderaan, makanan, pergudangan dan bahan binaan berkembang di Saint-Denis, Saint-Ouen, Aubervilliers, Pantin, Montreuil, La Courneuve dan komun sekitarnya. Kawasan La Plaine Saint-Denis menjadi salah satu zon perindustrian terbesar di Eropah.[13]
Pertumbuhan industri membawa kemasukan pekerja dari wilayah lain di Perancis dan kemudian dari negara-negara Eropah, Afrika Utara, Afrika sub-Sahara, Asia serta wilayah luar negeri Perancis. Perumahan pekerja, kawasan rumah kecil, bandar taman dan kemudiannya estet perumahan besar dibina untuk menampung pertambahan penduduk.
Bandar taman seperti Stains, Drancy dan Le Pré-Saint-Gervais dibangunkan pada awal abad ke-20 sebagai usaha menyediakan kediaman yang lebih sihat kepada keluarga pekerja. Kawasan ini menggabungkan perumahan sewa dengan taman, sekolah, kedai dan kemudahan masyarakat.
Tradisi perindustrian turut mendorong perkembangan kesatuan sekerja, koperasi dan politik sayap kiri. Banyak komun di wilayah yang kemudian menjadi Seine-Saint-Denis ditadbir oleh Parti Komunis Perancis sepanjang sebahagian besar abad ke-20.
Perang Dunia Kedua
[sunting | sunting sumber]Semasa pendudukan Jerman dalam Perang Dunia Kedua, beberapa tapak di wilayah ini digunakan untuk tahanan, pengumpulan dan deportasi.
Kompleks perumahan Cité de la Muette di Drancy dijadikan kem tahanan pada 1941. Mulai musim panas 1942, ia menjadi kem transit utama bagi orang Yahudi yang ditangkap di Perancis sebelum dihantar ke pusat pembunuhan Nazi. Hampir 63,000 orang Yahudi dihantar keluar dari Drancy melalui stesen Le Bourget–Drancy dan kemudian stesen Bobigny, terutamanya ke Auschwitz-Birkenau.[14]
Wilayah ini turut menempatkan rangkaian penentangan terhadap pendudukan. Pengeboman pihak Berikat menyasarkan landasan kereta api, lapangan terbang, kilang dan infrastruktur pengangkutan, tetapi turut mengorbankan orang awam serta memusnahkan kawasan perumahan.
Mémorial de la Shoah de Drancy kini terletak berhadapan dengan Cité de la Muette. Bekas stesen barang Bobigny pula telah dipelihara sebagai tapak peringatan deportasi.
Pertumbuhan selepas perang
[sunting | sunting sumber]Selepas 1945, kekurangan perumahan di kawasan Paris dan pertumbuhan penduduk mendorong pembinaan secara besar-besaran. Estet perumahan yang terdiri daripada blok pangsapuri dan menara dibina di komun seperti La Courneuve, Bobigny, Aulnay-sous-Bois, Clichy-sous-Bois, Montfermeil, Stains dan Sevran.
Projek tersebut menyediakan rumah yang mempunyai kemudahan moden kepada ramai keluarga yang sebelumnya tinggal dalam kediaman sesak atau petempatan tidak rasmi. Walau bagaimanapun, sebahagian kawasan dibina jauh daripada pekerjaan dan pengangkutan awam serta mempunyai kekurangan kedai, perkhidmatan dan kemudahan awam.
Pertumbuhan penduduk, perindustrian dan pembandaran menyebabkan wilayah pinggir timur laut Paris menjadi terlalu besar untuk terus ditadbir sebagai sebahagian daripada jabatan Seine dan Seine-et-Oise.
Pembentukan jabatan
[sunting | sunting sumber]Undang-undang 10 Julai 1964 membubarkan jabatan Seine dan Seine-et-Oise serta membentuk beberapa jabatan baharu di sekitar Paris. Seine-Saint-Denis diwujudkan daripada 24 komun bekas jabatan Seine dan 16 komun bekas jabatan Seine-et-Oise.[6]
Jabatan tersebut mula berfungsi pada 1 Januari 1968 dengan Bobigny sebagai pusat pentadbiran. Nama, kod 93, sempadan pentadbiran dan institusi jabatannya mula digunakan pada tarikh itu.
Pada asalnya, Seine-Saint-Denis mempunyai 40 komun. Jumlah tersebut berkurang kepada 39 pada 1 Januari 2025 apabila Saint-Denis dan Pierrefitte-sur-Seine bergabung untuk membentuk sebuah komun baharu yang mengekalkan nama Saint-Denis.[15]
Penyahindustrian dan pembaharuan bandar
[sunting | sunting sumber]Dari dekad 1970-an, banyak kilang ditutup, mengurangkan tenaga kerja atau berpindah ke tempat lain. Penyahindustrian menjejaskan komun yang bergantung pada pekerjaan perkilangan dan menyumbang kepada peningkatan pengangguran serta kemerosotan beberapa bekas kawasan perindustrian.
Sejak dekad 1980-an dan 1990-an, tapak-tapak tersebut dibangunkan semula secara berperingkat. La Plaine Saint-Denis berubah menjadi kawasan pejabat, studio televisyen, pendidikan tinggi, perumahan dan kemudahan sukan. Pantin, Montreuil, Saint-Ouen-sur-Seine dan Aubervilliers turut menarik kegiatan kreatif, digital dan perkhidmatan.
Program pembaharuan bandar dilaksanakan di beberapa estet perumahan bagi menggantikan atau mengubah suai bangunan, memperbaiki ruang awam serta membina sekolah, kemudahan masyarakat dan hubungan pengangkutan.
Pada 27 Oktober 2005, kematian dua remaja, Zyed Benna dan Bouna Traoré, selepas mereka berlindung di sebuah pencawang elektrik di Clichy-sous-Bois mencetuskan rusuhan. Pergolakan tersebut kemudian merebak ke banyak kawasan bandar di seluruh Perancis dan mendorong perdebatan mengenai kepolisan, diskriminasi, kemiskinan, peluang pekerjaan serta dasar pembangunan kawasan pinggir bandar.[16]
Sukan Olimpik dan Paralimpik 2024
[sunting | sunting sumber]Seine-Saint-Denis menjadi salah satu wilayah utama penganjuran Sukan Olimpik dan Paralimpik Paris 2024.
Stade de France di Saint-Denis menjadi tempat pertandingan olahraga dan ragbi tujuh sebelah serta upacara penutupan Paralimpik. Pusat Akuatik Olimpik yang dibina berhadapan dengan stadium menganjurkan pertandingan terjun, renang artistik dan peringkat awal polo air. Le Bourget menempatkan tapak pertandingan mendaki sukan, manakala Arena Paris Nord di Villepinte digunakan untuk beberapa acara.
Perkampungan Olimpik dan Paralimpik dibina merentasi Saint-Denis, Saint-Ouen-sur-Seine dan L'Île-Saint-Denis. Perkampungan media pula dibangunkan di Dugny dan Le Bourget. Selepas temasya, bangunan-bangunan tersebut dirancang untuk diubah menjadi perumahan, pejabat, sekolah dan kemudahan masyarakat.[17]
Projek temasya turut mempercepat peluasan rangkaian pengangkutan, pembinaan jambatan pejalan kaki, pemulihan kemudahan sukan dan pembangunan ruang awam.
Pentadbiran dan politik
[sunting | sunting sumber]Seine-Saint-Denis ialah salah satu daripada lapan jabatan dalam wilayah Île-de-France. Jabatan ini dibahagikan kepada tiga arrondissement:[18]
| Arrondissement | Pusat pentadbiran |
|---|---|
| Bobigny | Bobigny |
| Le Raincy | Le Raincy |
| Saint-Denis | Saint-Denis |
Majlis Jabatan Seine-Saint-Denis terdiri daripada 42 orang ahli, iaitu seorang lelaki dan seorang wanita yang dipilih daripada setiap 21 kanton.[2] Majlis tersebut bertanggungjawab terhadap bantuan sosial, perlindungan kanak-kanak, sokongan kepada warga tua dan orang kurang upaya, sekolah menengah rendah, jalan raya jabatan, kebudayaan, sukan serta sebahagian dasar alam sekitar.
Stéphane Troussel menjadi presiden Majlis Jabatan sejak 4 September 2012. Beliau dipilih semula pada 2015 dan 2021.[1]
Kerajaan pusat diwakili oleh seorang prefek yang berpusat di Bobigny. Subprefek ditempatkan di Le Raincy dan Saint-Denis.
Kesemua komun Seine-Saint-Denis merupakan sebahagian daripada Métropole du Grand Paris. Kerjasama antara komun dilaksanakan melalui empat badan wilayah awam, iaitu Plaine Commune, Paris Terres d'Envol, Est Ensemble dan Grand Paris–Grand Est.
Demografi
[sunting | sunting sumber]Seine-Saint-Denis mempunyai 1,704,316 orang penduduk pada 2023, meningkat daripada 1,382,861 orang pada 1999. Antara 2017 dengan 2023, jumlah penduduk meningkat pada kadar purata 0.8% setahun. Pertumbuhan semula jadi yang positif mengimbangi imbangan penghijrahan yang negatif.[4]
| Tahun | Penduduk | Kepadatan (orang/km²) |
|---|---|---|
| 1968 | 1,249,606 | 5,290.5 |
| 1975 | 1,322,127 | 5,597.5 |
| 1982 | 1,324,301 | 5,606.7 |
| 1990 | 1,381,197 | 5,847.6 |
| 1999 | 1,382,861 | 5,854.6 |
| 2007 | 1,502,340 | 6,360.5 |
| 2012 | 1,538,726 | 6,514.5 |
| 2017 | 1,623,111 | 6,871.8 |
| 2023 | 1,704,316 | 7,215.6 |
Sumber: Insee; angka dikira berdasarkan sempadan geografi yang berkuat kuasa pada 1 Januari 2025.[5]
Struktur penduduk jabatan ini relatif muda. Pada 2023, golongan berumur kurang daripada 15 tahun membentuk 21.4% penduduk dan mereka yang berumur antara 15 dengan 24 tahun membentuk 13.6%. Penduduk berumur 65 tahun dan ke atas pula membentuk 12.5%.[19]
Pertumbuhan perindustrian dan kawasan metropolitan Paris membawa beberapa gelombang penghijrahan ke wilayah ini. Penduduknya mempunyai latar belakang geografi, bahasa dan budaya yang pelbagai. Perangkaan rasmi Perancis secara umumnya tidak mengelaskan penduduk mengikut kaum atau agama.
Seine-Saint-Denis turut menghadapi ketidaksamaan ekonomi yang besar. Taraf hidup median ialah €21,250 pada 2023, manakala kadar kemiskinan ialah 29.5%. Nilai tersebut berbeza dengan ketara antara komun dan kawasan kejiranan.[20]
Ekonomi
[sunting | sunting sumber]Ekonomi Seine-Saint-Denis berubah daripada asas yang didominasi industri kepada struktur yang lebih pelbagai, merangkumi perdagangan, pembinaan, pengangkutan, logistik, perkhidmatan korporat, kegiatan digital, media, kesihatan dan pentadbiran awam.
Pada 2023, jabatan ini mempunyai kira-kira 637,012 pekerjaan. Kadar pengangguran mengikut takrif banci ialah 15.5% dalam kalangan penduduk berumur antara 15 dengan 64 tahun.[4]
Pada penghujung 2024, terdapat sekitar 52,300 pertubuhan ekonomi. Perdagangan, pengangkutan dan pelbagai perkhidmatan membentuk 65.9% daripadanya, manakala pembinaan membentuk 20.5%, pentadbiran awam, pendidikan, kesihatan dan tindakan sosial 9.2%, serta industri 4.3%.[4]
Pusat ekonomi
[sunting | sunting sumber]La Plaine Saint-Denis menjadi salah satu pusat perniagaan, media dan audiovisual utama di utara Paris. Kawasan tersebut menempatkan pejabat, studio televisyen, pusat persidangan, institusi pendidikan tinggi dan Stade de France.
Saint-Ouen-sur-Seine, Pantin, Montreuil dan Aubervilliers turut mengalami pertumbuhan sektor kreatif, digital, fesyen, reka bentuk dan perkhidmatan. Bekas kilang dan gudang telah diubah menjadi pejabat, studio, perumahan serta ruang kebudayaan.
Bahagian timur laut jabatan menempatkan kegiatan yang berkaitan dengan Lapangan Terbang Paris–Charles-de-Gaulle, Lapangan Terbang Le Bourget, pusat pameran Villepinte, perdagangan borong, logistik dan pengangkutan. Kawasan sekitar Aulnay-sous-Bois, Tremblay-en-France, Villepinte, Le Blanc-Mesnil dan Gonesse membentuk pusat pekerjaan yang merentasi sempadan jabatan.
Walaupun pekerjaan dan pelaburan telah meningkat di beberapa kawasan, tidak semua penduduk memperoleh manfaat yang sama. Perbezaan antara kemahiran yang diperlukan oleh pekerjaan baharu dengan kelayakan sebahagian pencari kerja serta hubungan pengangkutan yang tidak sekata terus menjadi cabaran dasar awam.
Pengangkutan
[sunting | sunting sumber]Seine-Saint-Denis mempunyai rangkaian pengangkutan yang padat dan bersepadu dengan Paris serta seluruh Île-de-France.
Kelima-lima laluan RER mempunyai sekurang-kurangnya satu stesen dalam jabatan ini. Beberapa laluan Métro Paris berakhir atau merentasi komun yang bersempadan dengan Paris, termasuk sambungan baharu ke Aubervilliers, Rosny-sous-Bois dan Saint-Denis Pleyel. Jabatan ini turut dilayani oleh rangkaian Transilien, bas serta trem T1, T4, T5, T8 dan T11 Express.[21]
Laluan 14 Métro dilanjutkan ke Saint-Denis Pleyel pada 2024. Laluan 11 pula dilanjutkan melalui Romainville, Noisy-le-Sec dan Montreuil hingga Rosny–Bois-Perrier. Laluan 12 telah dilanjutkan ke Mairie d'Aubervilliers pada 2022.[22]
Beberapa laluan Grand Paris Express, khususnya laluan 15 timur, 16 dan 17, dirancang untuk meningkatkan hubungan antara komun pinggir bandar tanpa perlu melalui pusat Paris. Projek tersebut merangkumi hab pertukaran baharu di Saint-Denis Pleyel, Le Bourget dan beberapa bandar di bahagian timur jabatan.
Jalan raya utama termasuk lebuh raya A1, A3, A4 dan A86 serta jalan nasional N2. Kedudukan pada laluan antara Paris, lapangan terbang dan kawasan timur serta utara Perancis menyebabkan kesesakan dan pencemaran udara menjadi isu pengangkutan yang penting.
Terusan Ourcq dan Saint-Denis serta Sungai Seine masih digunakan untuk pengangkutan barangan, khususnya bahan binaan. Pada masa yang sama, tebing laluan air semakin dibangunkan untuk pejalan kaki dan penunggang basikal.
Kebudayaan dan warisan
[sunting | sunting sumber]Basilika Saint-Denis
[sunting | sunting sumber]
Basilika Saint-Denis merupakan monumen bersejarah utama jabatan. Bangunan tersebut berkembang daripada sebuah biara yang dibina berhampiran makam Santo Denis dan menjadi tempat pemakaman sebahagian besar raja serta permaisuri Perancis.
Pembinaan semula bahagian gereja pada abad ke-12 di bawah Abbot Suger memperkenalkan penggunaan ruang, cahaya, lengkungan runcing dan struktur yang kemudian dikaitkan dengan perkembangan awal seni bina Gothik.[12]
Warisan perindustrian dan perumahan
[sunting | sunting sumber]Bekas kilang, gudang, loji tenaga, bengkel kereta api dan terusan merupakan sebahagian penting warisan Seine-Saint-Denis. Sebahagian telah dipulihkan untuk kegunaan baharu, manakala yang lain telah dirobohkan atau hanya didokumentasikan melalui penyelidikan arkeologi perindustrian.[13]
Bandar taman, perumahan pekerja dan estet perumahan pascaperang pula menggambarkan perubahan dasar perumahan sepanjang abad ke-20. Cité-jardin de Stains, Cité de la Muette di Drancy dan grands ensembles di La Courneuve serta Clichy–Montfermeil merupakan antara contoh yang terkenal.
Muzium dan institusi kebudayaan
[sunting | sunting sumber]Mémorial de la Shoah de Drancy menerangkan sejarah kem Drancy, penindasan terhadap orang Yahudi di Perancis dan proses deportasi semasa Perang Dunia Kedua.[14]
Muzium Udara dan Angkasa Lepas di Lapangan Terbang Le Bourget menyimpan koleksi yang berkaitan dengan sejarah penerbangan awam, ketenteraan dan penerokaan angkasa lepas.[23]
Institusi kebudayaan lain termasuk Musée d'art et d'histoire Paul-Éluard di Saint-Denis, MC93 di Bobigny, Théâtre Gérard-Philipe di Saint-Denis, Centre national de la danse di Pantin dan ruang seni kontemporari serta persembahan di Montreuil dan Saint-Ouen-sur-Seine.
Kegiatan kebudayaan jabatan dipengaruhi oleh sejarah pekerja, penghijrahan, budaya bandar, muzik, tarian, teater, filem dan seni jalanan.
Lihat juga
[sunting | sunting sumber]Rujukan
[sunting | sunting sumber]- 1 2 "Le Président du Département". Département de la Seine-Saint-Denis (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 18 Julai 2026.
- 1 2 3 "Le Conseil départemental". Département de la Seine-Saint-Denis (dalam bahasa Perancis). 16 April 2026. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- 1 2 "Département de la Seine-Saint-Denis". Code officiel géographique au 1er janvier 2026 (dalam bahasa Perancis). Institut national de la statistique et des études économiques. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- 1 2 3 4 5 6 "Comparateur de territoires — Département de la Seine-Saint-Denis (93)". Insee (dalam bahasa Perancis). Institut national de la statistique et des études économiques. 9 Julai 2026. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- 1 2 "Populations de référence 2023 — Département de la Seine-Saint-Denis (93)". Insee (dalam bahasa Perancis). Institut national de la statistique et des études économiques. 29 Disember 2025. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- 1 2 3 "Loi no 64-707 du 10 juillet 1964 portant réorganisation de la région parisienne". Légifrance (dalam bahasa Perancis). Secrétariat général du Gouvernement. 10 Julai 1964. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "La Seine-Saint-Denis au cœur des Jeux". Département de la Seine-Saint-Denis (dalam bahasa Perancis). 30 April 2025. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Étude du canal Saint-Denis". Atlas de l'architecture et du patrimoine (dalam bahasa Perancis). Département de la Seine-Saint-Denis. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Parc Georges-Valbon". Parcsinfo (dalam bahasa Perancis). Département de la Seine-Saint-Denis. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "2026 : le site Natura 2000 de Seine-Saint-Denis a 20 ans". Parcsinfo (dalam bahasa Perancis). Département de la Seine-Saint-Denis. 14 Januari 2026. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Le climat en France hexagonale et Corse". Météo-France (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 18 Julai 2026.
- 1 2 "Cathédrale de Saint-Denis". UNESCO World Heritage Centre (dalam bahasa Perancis). UNESCO. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- 1 2 "Usines, silos, bureaux : regards sur le patrimoine industriel en Seine-Saint-Denis, 1876–1995" (PDF). Atlas de l'architecture et du patrimoine (dalam bahasa Perancis). Département de la Seine-Saint-Denis. 2004. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- 1 2 "Histoire de la Cité de la Muette". Mémorial de la Shoah de Drancy (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Arrêté du 13 juin 2024 portant création de la commune nouvelle de Saint-Denis". Légifrance (dalam bahasa Perancis). Secrétariat général du Gouvernement. 13 Jun 2024. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Émeutes urbaines et protestations : une singularité française" (PDF). Vie publique (dalam bahasa Perancis). Direction de l'information légale et administrative. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Tous les équipements". Jeux olympiques et paralympiques de Paris 2024 en Seine-Saint-Denis (dalam bahasa Perancis). Département de la Seine-Saint-Denis. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Préfecture de Bobigny — Informations pratiques". Les services de l'État en Seine-Saint-Denis (dalam bahasa Perancis). Préfecture de la Seine-Saint-Denis. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Dossier complet — Département de la Seine-Saint-Denis (93)". Insee (dalam bahasa Perancis). Institut national de la statistique et des études économiques. 16 Julai 2026. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Comparateur de territoires — Hauts-de-Seine, Seine-Saint-Denis et Val-de-Marne". Insee (dalam bahasa Perancis). Institut national de la statistique et des études économiques. 5 Mei 2026. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Plans du réseau de transport en commun". Île-de-France Mobilités (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "Jeux de Paris 2024 : quel héritage pour les transports en commun ?". Île-de-France Mobilités (dalam bahasa Perancis). 8 Oktober 2024. Dicapai pada 18 Julai 2026.
- ↑ "L'institution". Musée de l'Air et de l'Espace (dalam bahasa Perancis). Dicapai pada 18 Julai 2026.
Pautan luar
[sunting | sunting sumber]- Laman rasmi Jabatan Seine-Saint-Denis
- Laman rasmi perkhidmatan kerajaan di Seine-Saint-Denis
- Data geografi Seine-Saint-Denis di laman Insee
- Media berkaitan Seine-Saint-Denis di Wikimedia Commons