Bentuk

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Pergi ke navigasi Pergi ke carian
Rencana ini adalah mengenai maksud perkataan bentuk yang berkait dengan struktur. Untuk maksud yang lain, sila lihat Bentuk (nyahkekaburan).

Bentuk secara amnya merujuk kepada rupa dan konfigurasi sesuatu objek, berbeza dengan jirim, kandungan, atau bahannya; oleh itu, sesuatu ucapan boleh mengandungi alasan (bahannya) yang amat baik, manakala gaya, tatabahasa, susunan (bentuknya) mungkin buruk. "Bentuk merangkumi struktur karya; kandungan merangkumi bahan, maksud, idea, atau kesan pengungkapannya." (Middleton 1999, m.s. 141)

Klasifikasi bentuk ringkas[sunting | sunting sumber]

Pelbagai bentuk poligon.

Beberapa bentuk mudah boleh dimasukkan ke dalam kategori yang luas. Sebagai contoh, poligon dikelaskan mengikut bilangan tepinya sebagai segi tiga, segi empat, pentagon, dsb. Setiap satu daripada ini dibahagikan kepada kategori yang lebih kecil; segi tiga boleh menjadi sama sisi, sama kaki, tumpul, akut, skala, dsb. manakala segiempat pula boleh menjadi segi empat tepat, rombi, trapezoid, segi empat sama, dsb.[1]

Bentuk biasa lain ialah titik, garisan, satah dan bahagian kon seperti elips, bulatan dan parabola.

Antara bentuk 3 dimensi yang paling biasa ialah polyhedra, iaitu bentuk dengan muka rata; ellipsoid, iaitu objek berbentuk telur atau sfera; silinder; dan kon.

Jika objek jatuh ke dalam salah satu kategori ini dengan tepat atau lebih kurang, kita boleh menggunakannya untuk menerangkan bentuk objek. Oleh itu, kami mengatakan bahawa bentuk penutup lurang adalah cakera, kerana ia adalah lebih kurang objek geometri yang sama dengan cakera geometri sebenar.

Definisi Bentuk Kaku[sunting | sunting sumber]

Dalam geometri, dua satah dikatakan mempunyai bentuk yang sama jika satu satah boleh diubah menjadi yang lain melalui satu atau lebih transformasi tegar (terjemahan, putaran, skala). Dalam erti kata lain, bentuk set titik geometri ialah semua maklumat geometri yang tidak boleh diubah melalui transformasi tegar, iaitu maklumat yang tidak berubah apabila kedudukannya diubah, dan/atau diputar, dan/atau saiznya diubah. Bentuk objek tiga dimensi dikatakan sama jika dan hanya jika bahagian alam semesta yang diduduki oleh objek itu memenuhi definisi di atas. Jadi, bentuk tidak bergantung pada saiz, juga tidak bergantung pada kedudukan dan arah muka. Walau bagaimanapun, bentuk yang dipantulkan (seperti objek dan imejnya dalam cermin) boleh dikatakan berbeza. Bentuknya juga boleh dikatakan berbeza (perubahan) jika ia diubah oleh skala tidak seragam (transformasi dilation). Contohnya, bola berskala (dilukis, dilanjutkan) pada paksi X (atau hanya paksi Y atau Z) akan berubah bentuk kepada elips (seperti bola ragbi). Dengan kata lain, mengekalkan paksi simetri sesuatu objek (jika ada) adalah sangat penting untuk mengekalkan bentuk objek. Walau bagaimanapun, bentuknya hanya ditentukan oleh sempadan luar, jadi, sebagai contoh, dua bongkah ais yang sama saiz tetapi satu daripadanya mempunyai rongga udara (ada ruang kosong di dalam kiub ais) di dalamnya, masih dikatakan bahawa kedua-dua bongkah ais mempunyai bentuk yang sama. Objek jika ia boleh diubah menjadi objek lain melalui penjelmaan tegar dan pantulan dikatakan kongruen atau setanding. Jadi objek mesti berkadar dengan cerminnya tetapi pasti tidak berkadar dengan cermin diluaskannya. Objek yang mempunyai bentuk yang sama dengan pantulan objek lain dikatakan serupa. Jadi objek yang boleh dibandingkan mestilah serupa, tetapi objek yang serupa tidak semestinya boleh dibandingkan (cth dua objek yang serupa tetapi tidak boleh dibandingkan kerana satu objek lebih besar daripada yang lain).

Definisi Bentuk Lunak[sunting | sunting sumber]

Bentuk lembut ditakrifkan dengan mengambil kira hakikat bahawa kita sering bertemu dengan objek yang bentuknya mudah berubah (cth badan manusia dengan bentuknya sendiri, pokok yang membongkok apabila angin bertiup, atau tangan yang jarinya mudah bergerak). Dengan melakukan ubah bentuk isometrik, contohnya: membengkok, maka bentuk intrinsik objek dalam Geometri Beza tidak berubah walaupun secara ekstrinsik terdapat bahagian yang mengubah kedudukannya. Takrifan ini menggunakan fakta bahawa, geodetik-(garisan lengkung yang diukur sepanjang keratan rentas luar objek) kekal sama walaupun selepas ubah bentuk. Ini bermakna, sebagai contoh, jarak dari hujung jari telunjuk ke hujung ibu jari seseorang yang diukur melalui kulit tangan akan tetap sama walaupun jari bertukar kedudukan.

Definisi informal[sunting | sunting sumber]

Bentuk juga boleh ditakrifkan secara longgar sebagai "penampilan sesuatu, terutamanya garis besarnya". Definisi ini agak sesuai dengan definisi di atas, iaitu bentuk tidak bergantung pada kedudukan, saiz, atau arahnya. Walau bagaimanapun, definisi ini tidak mengutamakan formula matematik untuk pembentukannya. Sebagai contoh, adalah perkara biasa bagi seseorang untuk merujuk kepada sesuatu sebagai bentuk bintang walaupun bilangan mata sebenar dalam bentuk bintang tidak pernah ditakrifkan.

Skeptisme filosofis atas definisi[sunting | sunting sumber]

Menurut Plato, Socrates bertanya kepada Meno tentang definisi bentuk. Daripada dialog itu muncul lebih daripada satu definisi yang pasti, Socrates percaya bahawa tidak ada satu definisi yang tepat yang mampu menjelaskan apa-apa, segala-galanya, termasuk definisi bentuk..[2]

Referensi[sunting | sunting sumber]

  1. ^ Dai-Kam)), Frank D. K. Ching ((Francis (1996). Arsitektur: Bentuk, Ruang dan Tatanan (dalam bahasa Indonesia). Penerbit Erlangga. ISBN 978-979-688-060-7.
  2. ^ Plato, Benjamin Jowett (1946). Meno. Forgotten Books. ISBN 1606200070, 9781606200070 Check |isbn= value: invalid character (bantuan).