Mohammed Mursi

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Lompat ke: pandu arah, cari
Mohammed Mursi
محمد مرسى
Mohammed Mursi

Tempoh berjawat
30 Jun 2012 – 3 Julai 2013
Perdana Menteri Kamal Ganzouri
Hesham Qandil
Naib Presiden Mahmoud Mekki
Didahului oleh Hosni Mubarak[1][2]*
Digantikan oleh Adly Mansour (memangku)

Setiausaha Agung NAM
Tempoh berjawat
30 Jun 2012 – 3 Ogos 2012
Didahului oleh Mohamed Hussein Tantawi (Pemangku)
Digantikan oleh Mahmoud Ahmadinejad

Tempoh berjawat
30 April 2011 – 24 Jun 2012
Didahului oleh Jawatan baharu
Digantikan oleh Saad al-Katatni

Tempoh berjawat
1 Disember 2000 – 12 Disember 2005
Didahului oleh No'man Gomaa
Digantikan oleh Mahmoud Abaza

Tarikh lahir 20 Ogos 1951 (63 tahun)
Tempat lahir Sharqia, Mesir
Parti politik Parti Kebebasan dan Keadilan (2011–2012)[3]
Bebas (2012–kini)
Pasangan Najla Ali Mahmoud (sejak 1979)
Anak
  • Ahmed
  • Alshaimaa
  • Osama
  • Omar
  • Abdullah
Alma mater Universiti Kaherah
Universiti California Selatan
Profesion Pensyarah
Agama Islam Sunni
Tandatangan Tandatangan Mohammed Mursi
* Jawatan kosong antara 11 Februari 2011 dan 30 Jun 2012.[4][5]

Muhammad Mursi Isa al-Ayyat (lahir pada 20 Ogos 1951) ialah ahli politik Mesir dan Presiden Mesir yang kelima, serta Pemerintah Tertinggi Angkatan Tentera Mesir[6] antara 2012 dan 2013. Beliau digulingkan oleh tentera pimpinan Ketua Tentera Mesir , Abdel Fattah al-Sisi pada 30 Jun 2013.

Dari tahun 2000 sehingga 2005, beliau ialah Ahli Parlimen Mesir. Beliau Kemudian menjadi Pengerusi Parti Kebebasan dan Keadilan (FJP), sebuah parti politik yang berpaksikan kepada Islam, di mana awalnya sangat berkait rapat dengan gerakan Ikhwanul Muslimin. Gerakan Ikhwanul Muslimin dilihat kembali rancak selepas Revolusi Mesir 2011 sehingga mencapai kemenangan dalam pilihan raya parlimen Mesir 2011–2012.[7] Beliau juga dicalonkan sebagai calon FJP pada pilihan raya presiden Mesir 2012. Morsi sebelum ini telah mendapat pendidikan Islam secara tulen di selatan California, Amerika Syarikat.

Pada 24 Jun 2012, Suruhanjaya Pilihan Raya Mesir telah mengumumkan bahawa Morsi berjaya memenangi kerusi Presiden Mesir dengan mengalahkan Ahmed Shafiq, perdana menteri terakhir di bawah pemimpin Mesir yang disingkirkan Hosni Mubarak. Suruhanjaya berkata Morsi mendapat 51.7 peratus undi menang berbanding lawannya hanya 48.3 peratus undi sokong untuk Shafiq.[8] Seperti dijanjikan dalam kempennya, beliau meletakkan jawatan sebagai ketua FJP selepas menjadi Presiden.[9] Morsi merupakan pemimpin pertama di Mesir yang memenangi pilihan raya secara demokratik dalam sejarah Mesir, selain orang awam pertama memegang jawatan tersebut.

Pada 30 Jun 2013, bantahan besar-besaran meletus di Mesir menyeru perletakan jawatan Presiden. Ini diikuti ugutan tentera bahawa ia akan masuk campur sekiranya tuntutan pembantah tidak dipenuhi selewat-lewatnya 3 Julai.[10] Rancangan tentera termasuklah menggantung perlembagaan, membubarkan parlimen, dan membentuk pentadbiran baharu yang diketuai oleh hakim besar.[11] Morsi diumumkan digulingkan pada 3 Julai oleh menteri pertahanan dan panglima besar tentera Abdul Fatah al-Sisi[12]

Kepresidenan[sunting | sunting sumber]

Pada awal Julai 2012, Morsi bertindak mengembalikan parlimen yang dibubarkan tentera sebulan lebih awal. Mengikut agensi berita Mesir, Morsi mengarahkan ahli parlimen yang dilantik pada 2011, majoritinya anggota FJP dan kumpulan Islam lain, supaya kembali bersidang.[13]

Pada 12 Ogos 2012, Morsi meminta Mohamed Hussein Tantawi, menteri pertahanan dan ketua angkatan tentera negara itu, dan Sami Anan, ketua turus tentera darat, untuk meletakkan jawatan.[14] Beliau juga mengumumkan pindaan perlembagaan yang diluluskan Majlis Tertinggi Angkatan Tentera (SCAF) yang mengehadkan kuasa presiden dibatalkan.[15] Jurucakap Morsi, Yasser Ali, mengumumkan yang kedua-dua Tantawi dan Anan akan kekal sebagai penasihat kepada presiden. Morsi menamakan Abdul Fattah el-Sisi, ketika ini ketua perisikan tentera, sebagai menteri pertahanan baharu Mesir.[16]

Pada 22 November 2012, Morsi mengeluarkan pengisytiharan bagi menjaga kerja Dewan Perlembagaan yang merangka perlembagaan baharu daripada campur tangan kehakiman. Ini bermakna mereka kebal daripada sebarang tindakan undang-undang. Dekri ini cuma sah sehingga perlembagaan baharu diratifikasikan.[17] Mereka yang dituduh membunuh pembantah pada zaman Mubarak, namun dibebaskan, hendaklah dibicarakan semula. Manakala Morsi diberikan kuasa mengambil sebarang tindakan perlu bagi melindungi revolusi.[18]

Pada 1 Disember 2012, Dewan Perlembagaan menyerahkan draf perlembagaan kepada Morsi.[19] Dekri lalu dibatalkan pada 8 Disember, namun tindakan yang diambil ketika dekri berkuatkuasa kekal.[20][21][22][23][24] Pungutan suara seterusnya diadakan pada 15–22 Disember 2012 yang diterima 64% pengundi.[25]

Pada 30 Jun 2013, bantahan besar-besaran meletus di Mesir menyeru perletakan jawatan Presiden Morsi.[26]. Serentak itu, penyokong beliau turut menunjuk perasaan di Kaherah.[27]

Pada 1 Julai, Angkatan Tentera Mesir mengeluarkan kata dua 48-jam supaya kerajaan memenuhi tuntutan rakyat. Ia mengugut akan masuk campur sekiranya pertikaian belum diselesaikan ketika itu.[10] Morsi menolak kata dua tentera ini.[28]

Pada 3 Julai jam 21:00 (GMT+2), Jeneral Abdul Fattah al-Sisi mengumumkan peta jalan masa hadapan, menyatakan Morsi telah diketepikan dan ketua Mahkamah Perlembagaan telah dipilih sebagai presiden sementara. Abdul Fatah mengetuai satu majlis yang turut dianggotai diplomat Mohamed ElBaradei, Imam Besar Al-Azhar Ahmed el-Tayeb dan Paus Qibti Tawadros II.[12][29]

Rujukan[sunting | sunting sumber]

  1. Conal Urquhart and agencies (30 Jun 2012). "Mohamed Morsi sworn in as Egyptian president". The Guardian. http://www.guardian.co.uk/world/2012/jun/30/mohamed-morsi-sworn-in-egyptian-president?newsfeed=true. Capaian 1 Julai 2012. 
  2. Hamza Hendawi. "Egypt votes for president to succeed Mubarak", Google, 16 Jun 2012. Dicapai pada 1 Julai 2012. 
  3. "Morsi: Egypt's international commitments unchanged", Voice of Russia, 24 Jun 2012. Dicapai pada 12 Ogos 2012. Diarkibkan drpd. yang asli di 12 Ogos 2012. 
  4. Abigail Hauslohner. "Ruling Egypt After Mubarak: Presidential Contenders Emerge", Time, 12 Februari 2011. Dicapai pada 1 Julai 2012. 
  5. Agensi Perisikan Pusat (2011). "World Factbook 2011". CIA. https://www.cia.gov/library/publications/download/download-2011/index.html. Capaian 1 Julai 2012. 
  6. "مرشح الاخوان المسلمين محمد مرسي اول رئيس لمصر بعد مبارك" (dalam bahasa Arab). Agence France-Presse. Google News. 24 Jun 2012. Diarkibkan daripada yang asal pada 12 Ogos 2012. http://www.webcitation.org/69sJoIhX0. Capaian 12 Ogos 2012. 
  7. "شورى الإخوان" يسمي مرسي رئيسًا لـ"الحرية والعدالة". إخوان اون لاين، 2011-4-30. وصل لهذا المسار في 1 مايو 2011.
  8. "Muslim Brotherhood candidate Morsi wins Egyptian presidential election". Fox News.com. http://www.foxnews.com/world/2012/06/24/egypt-braces-for-announcement-president/. Capaian 24 Jun 2012. 
  9. David D. Kirkpatrick (24 Jun 2012). "Named Egypt's Winner, Islamist Makes History". The New York Times. Diarkibkan daripada yang asal pada 12 Ogos 2012. http://www.webcitation.org/69sKYLZ5k. Capaian 12 Ogos 2012. 
  10. 10.0 10.1 Salma Abdelaziz. "Egyptian military issues warning over protests", CNN, 1 Julai 2013. Dicapai pada 1 Julai 2013. 
  11. Hamza Hendawi. "Outlines of Egypt army's post-Morsi plan emerge", 2 Julai 2013. Dicapai pada 2 Julai 2013. 
  12. 12.0 12.1 "Morsi told he is no longer the president". Washington Post. Diarkibkan daripada yang asal pada 3 July 2013. http://archive.is/hWV86. Capaian 3 Julai 2013. 
  13. Steve Hendrix dan Ernesto Londoño. "Egypt's Morsi makes bid to reinstate Islamist parliament", The Washington Post, 8 Julai 2012. Dicapai pada 8 Julai 2012. 
  14. "Egypt leader Mursi orders army chief Tantawi to resign", BBC News, 12 Ogos 2012. Dicapai pada 12 Ogos 2012. 
  15. "Egypt's president asserts authority over army". Al Jazeera. 12 Ogos 2012. Diarkibkan daripada yang asal pada 12 Ogos 2012. http://www.webcitation.org/69s9IhBwJ. Capaian 12 Ogos 2012. 
  16. Kareem Fahim. "Egyptian Leader Ousts Military Chief", 12 Ogos 2012. Dicapai pada 12 Ogos 2012. 
  17. David Kirkpatrick. "Morsi Urged to Retract Edict to Bypass Judges", The New York Times, 24 November 2012. Dicapai pada 24 November 2012. Diarkibkan drpd. yang asli di 25 November 2012. 
  18. "Rallies for, against Egypt president's new powers", ABC, 23 November 2012. Dicapai pada 25 November 2012. Diarkibkan drpd. yang asli di 25 November 2012. 
  19. "Egypt to hold December referendum on new constitution", BBC, 1 Disember 2012. Dicapai pada 1 Disember 2012. 
  20. "Morsi's decree cancelled, constitution referendum to take place on time", 9 Disember 2012. Dicapai pada 8 Disember 2012. 
  21. McCrummen, Stephanie. "Egypt’s Morsi annuls most of contested decree, stays firm on Dec. 15 referendum", 8 Disember 2012. Dicapai pada 30 Disember 2012. 
  22. Kirkpatrick, David D.. "Backing Off Added Powers, Egypt’s Leader Presses Vote", 8 Disember 2012. Dicapai pada 20 Disember 2012. 
  23. "Egypt's Morsi rescinds controversial decree", 9 Disember 2012. Dicapai pada 30 Disember 2012. 
  24. "Egypt crisis: Morsi offers concession in decree annulment", 9 Disember 2012. Dicapai pada 30 Disember 2012. 
  25. "Egyptian constitution 'approved' in referendum", BBC News, 23 Disember 2012. Dicapai pada 23 Disember 2012. 
  26. "Egypt crisis: Mass protests over Morsi grip cities". BBC News. 1 Julai 2013. http://www.bbc.co.uk/news/world-middle-east-23115821. 
  27. Umar Farooq (30 Jun 2013). "Seeking New Leadership, Millions of Egyptians Take to the Streets". The Atlantic. http://www.theatlantic.com/international/archive/2013/06/seeking-new-leadership-millions-of-egyptians-take-to-the-streets/277419/. 
  28. "Egypt crisis: President Morsi rejects army ultimatum", BBC News. Dicapai pada 2 Julai 2013. 
  29. Azman Ibrahim. "Rampasan kuasa di Mesir, apa sikap Malaysia?", 4 Jul 2013. Dicapai pada 5 Julai 2013. 

Bacaan lanjut[sunting | sunting sumber]

Jawatan politik
Didahului oleh
Numan Gumaa
Anggota Dewan Rakyat Mesir
2000–2005
Diikuti oleh:
Mahmoud Abaza
Jawatan parti politik
Gelaran Baru Ketua Parti Kebebasan dan Keadilan
2011–2012
Diikuti oleh:
Saad al-Katatni
Jawatan politik
Didahului oleh
Hosni Mubarak
Presiden Mesir
2012–2013
Diikuti oleh:
Adly Mansour
pemangku
Pemegang jawatan kini
Jawatan diplomatik
Didahului oleh
Mohamed Hussein Tantawi
Setiausaha Agung NAM
2012
Diikuti oleh:
Mahmoud Ahmadinejad