Kawasan kutub Bumi

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Lompat ke: pandu arah, cari
Ibun abadi hemisfera utara (tanah kekal beku) berwarna ungu

Kawasan kutub Bumi, juga dikenal sebagai zon sejuk Bumi, ialah wilayah Bumi yang mengelilingi kutub geografi (Kutub Utara dan Kutub Selatan). Kawasan ini dipenuhi oleh litupan ais kutub Bumi, yang di utara berada di Lautan Artik dan selatan di benua Antartika.

Kawasan kutub[sunting | sunting sumber]

Definisi[sunting | sunting sumber]

Artik mempunyai pelbagai definisi, termasuk wilayah utara Bulatan Artik (kini Epok 2010 pada 66°33'44" N), atau wilayah utara dari latitud 60° utara, atau rantau dari Kutub Utara ke selatan ke garis hutan. Antartik biasanya ditakrifkan sebagai selatan dari latitud 60° selatan, atau benua Antartika. Perjanjian Antartika 1959 menggunakan definisi yang awal.

Kedua-dua kawasan kutub dibezakan daripada kedua-dua jalur iklim dan biomatik lain di Bumi, jalur tropika berhampiran khatulistiwa, dan dua kawasan latitud tengah yang terletak di antara kawasan tropika dan kutub.

Iklim[sunting | sunting sumber]

Kawasan kutub menerima sinaran suria kurang sengit daripada bahagian-bahagian lain bumi kerana tenaga matahari tiba pada sudut serong, merebak di kawasan yang lebih besar, dan juga bergerak jarak jauh melalui atmosfera bumi di mana ia dapat diserap, tersebar atau terpantul, yang merupakan perkara yang sama yang menyebabkan musim sejuk menjadi lebih sejuk berbanding dengan tahun-tahun yang lain di kawasan yang sederhana.

Kecondongan paksi Bumi mempunyai kesan yang besar terhadap iklim di kawasan kutub. Oleh kerana kawasan kutub adalah yang paling jauh dari khatulistiwa, ia menerima jumlah cahaya matahari yang paling sedikit dan lalu menjadi sejuk. Sejumlah besar ais dan salji juga memantulkan sebahagian besar daripada apa yang diterangi oleh sinar matahari di kawasan kutub, yang menyumbang kepada kepanasan. Kawasan kutub dicirikan oleh iklim kutub, suhu yang sangat sejuk, pengglasieran di mana sahaja terdapat kerpasan yang mencukupi untuk membentuk ais kekal, dan variasi yang melampau dalam waktu siang, dengan dua puluh empat jam siang pada musim panas, dan kegelapan lengkap pada pertengahan musim sejuk.

Rantau lilitan Artik[sunting | sunting sumber]

Beruang kutub wilayah kutub utara 

Terdapat banyak penempatan di rantau kutub utara bumi. Negara dengan tuntutan ke wilayah Artik ialah: Amerika Syarikat (Alaska), Kanada, Denmark (Greenland), Norway, Finland, Sweden, Iceland, dan Rusia. Populasi lilitan Artik sering berkongsi lebih banyak persamaan dengan satu sama lain daripada dengan populasi lain yang berada dalam sempadan negara mereka. Oleh itu, kawasan kutub utara adalah pelbagai dalam penempatan manusia dan budaya.

Antartika dan Laut Selatan[sunting | sunting sumber]

penguin wilayah kutub selatan  

Wilayah kutub selatan tidak mempunyai kediaman manusia yang kekal. Stesen McMurdo ialah stesen penyelidikan terbesar di Antartika, yang dikendalikan oleh Amerika Syarikat. Stesen lain yang ketara ialah Stesen Palmer dan Stesen Kutub Selatan Scott Amundsen (Amerika Syarikat), Pangkalan Esperanza dan Pangkalan Marambio (Argentina), Pangkalan Scott (New Zealand), dan Stesen Vostok (Rusia).

Walaupun tidak ada budaya manusia asli, terdapat ekosistem yang kompleks, terutama di sepanjang zon pesisir Antartika. Julang air pantai menyediakan nutrien yang banyak yang memakan krill, sejenis krustasea laut, yang seterusnya dimakan makhluk hidup kompleks dari penguin hingga paus biru.

Rujukan[sunting | sunting sumber]

Pautan luar[sunting | sunting sumber]

Bacaan lanjut[sunting | sunting sumber]

  • Victor, Paul-Émile. Man and the Conquest of the Poles, trans. by Scott Sullivan. New York: Simon & Schuster, 1963.