Bahasa Filipina Purba
| Filipina Purba | |
|---|---|
| Rekonstruksi | Rumpun bahasa Filipina |
| Rantau | Filipina |
Leluhur direkonstruksi | |
| Rekonstruksi turutan | |
Bahasa Filipina Purba (juga disebut sebagai bahasa Purwa-Filipina) ialah pembinaan semula bahasa purba dari semua rumpun bahasa Filipina, yang merupakan sub-kelompok dari rumpun bahasa Austronesia termasuk bahasa-bahasa yang dituturkan di bahagian utara Sulawesi, Indonesia.[1][2][3][4] Bahasa Filipina Purba tidak memiliki bukti tertulis, tetapi pembinaan semula linguistik melalui kaedah perbandingan telah menemukan pessamaan umum di antara bahasa-bahasa yang tidak dapat diperjelaskan secara kebetulan atau serapan kata di Filipina.
Leksikon
[sunting | sunting sumber]Di bawah ini ialah jadual yang membandingkan kosa kata inti dari bahasa Filipina moden dalam kaitannya dengan inovasi bahasa Filipina Purba berikut. Perhatikan bahawa vokal beraksen (misalnya á) di bawah Proto-Filipina menunjukkan tekanan, sedangkan q mewakili konsonan letup celah-suara.
| Proto-Filipina | Tagalog | Iloko | Kapampangan | Bisaya | Melayu |
|---|---|---|---|---|---|
| *ásu | aso | aso | asu | anjing | |
| *baláy | bahay | balay | bale | balay | balai, rumah |
| *bábuy | baboy | baboy | babi | baboy | babi |
| *baqRu | bago | baro | bayu | bag-o | baru |
| *báqi | babae | babai | babai | babayi bayi | perempuan |
| *dəkət | dikit | dekket | dukut | tempel | |
| *dáRaq | dara | daya | darah | ||
| *duRúq | dugo | dugo | |||
| *hajək | halik | agek | halok | cium | |
| *ŋájan | pangalan ngalan | nagan | ngalan | pangalan ngalan ngaran | nama |
| *danúm | danum | danum | air | ||
| *túbiR | tubig | tubi tubig | |||
| *laŋúy | langoy | langoy | langoy | renang | |
| *táu | tao | tao | tau | tawo | manusia |
Berikut ialah nama haiwan dan tumbuhan yang terpilih dalam bahasa Filipina Purba dari Austronesian Comparative Dictionary.[5]
Nama-nama haiwan
[sunting | sunting sumber]No. Nama am Nama saintifik Proto-Filipina 9207 ikan peperek, petek, atau petek Leiognathus sp. *sapsáp 10806 kind of makerel Rastrelliger spp. *tuliŋan 10964 ikan pipih laut Kyphosus cinerascens *hilek 1631 ikan teri Stolephorus spp. *bulínaw 12682 ikan bandeng Chanos chanos *baŋús 11877 ikan kakatua Scarus spp. *mulmúl 9819 burung pecuk-ular asia Anhinga melanogaster *kasíli 10671 burung cinenen Orthotomus atrogularis *tiwtiw 11077 ketam kenari Birgus latro *tatus 12348 moluska laut besar Turbo marmoratus *RaRaŋ
Nama-nama tumbuhan
[sunting | sunting sumber]Rujukan
[sunting | sunting sumber]- ↑ Llamzon, Teodoro A. "Proto-Philippine Phonology." In: Archipel, volume 9, 1975. pp. 29-42.
- ↑ Charles, Mathew (1974). "Problems in the Reconstruction of Proto-Philippine Phonology and the Subgrouping of the Philippine Languages". Oceanic Linguistics. 13 (1/2): 457–509. doi:10.2307/3622751. JSTOR 3622751.
- ↑ Zorc, R.D. (1986). "The genetic relationships of Philippine languages." In Geraghty, P., Carrington, L. and Wurm, S.A. editors, FOCAL II: Papers from the Fourth International Conference on Austronesian Linguistics. C-94:147-173. Pacific Linguistics, The Australian National University, 1986.
- ↑ Blust, Robert (1991). "The Greater Central Philippines hypothesis". Oceanic Linguistics. 30 (2): 73–129. doi:10.2307/3623084. JSTOR 3623084.
- ↑ Blust, Robert; Trussel, Stephen (April 25, 2020). "Austronesian Comparative Dictionary, web edition". Dicapai pada May 1, 2020.
Bacaan lanjut
[sunting | sunting sumber]- Paz, Consuelo J. The Application of the Comparative Method to Philippine Languages
- Liao, Hsiu-chuan. On the Development of Comitative Verbs in Philippine Languages, Language and Linguistics, 2011.