Kuih bulan

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Lompat ke: pandu arah, cari
Kuih bulan

Mooncake1.jpg

Cina Tradisional:

月餅

Cina Ringkas:

月饼

Hanyu Pinyin: yuèbĭng
Maksud harfiah: Moon biscuit

Kuih bulan adalah salah sebuah kuih tradisional cina. Ia dimakan semasa Perayaan Pertengahan Musim Luruh. Pesta itu adalah bagi sembahyang qamari dan memerhati bulan; kuih bulan dianggap sebagai satu makanan istimewa penting pada peristiwa ini. Kuih bulan adalah ditawar antara rakan-rakan atau kepada perhimpunan keluarga sementara meraikan pesta, satu daripada tiga perayaan Cina yang paling penting.

Kuih bulan biasanya pastri bulat atau segi empat tepat, berukuran lebih kurang 10 cm dalam diameter dan 4-5 sm tebal. Inti tebal selalunya dibuat daripada isi biji teratai dikelilingi oleh satu kerak agak nipis (2-3 mm) dan boleh mengandungi kuning telur daripada telur itik masin. Kuih bulan adalah kaya, berat, dan tebal berbanding dengan kebanyakan kek Barat dan pastri. Mereka biasanya dimakan dalam bahagian kecil diiringi dengan Teh Cina.

Sejarah[sunting | sunting sumber]

Perayaan Pertengahan Musim Luruh[sunting | sunting sumber]

Pesta itu adalah secara rumit berkait dengan legenda-legenda bagi Chang E, mitos dewi bulan Immortality. Menurut “Li-Ji”, sebuah buku Cina kuno rakaman budaya dan majlis, Maharaja Cina harus tawarkan pengorbanan untuk matahari pada musim bunga dan bulan pada musim luruh. Hari ke-15 bagi bulan qamari kelapan adalah hari itu dipanggil “Mid-Autumn”. Malam pada Ogos 15 adalah juga dipanggil “Malam Bulan”. Di bawah Dinasti Song (420), hari diisytiharkan rasmi sebagai Perayaan Pertengahan Musim Luruh.

Disebabkan oleh peranan utamanya dalam Perayaan Pertengahan Musim Luruh, kuih bulan juga kekal popular dalam kebelakangan tahun ini. Untuk banyak, kuih bulan membentuk satu bahagian yang penting pengalaman Perayaan Pertengahan Musim Luruh seperti mana ia kini biasa dikenali sebagai 'Pesta Kuih Bulan'.

Revolusi Ming[sunting | sunting sumber]

Terdapat juga satu cerita rakyat mengenai penggulingan pemerintahan Mongol itu dimudahkan oleh mesej-mesej diseludup dalam kuih bulan.

Kuih bulan telah digunakan sebagai medium oleh revolusioner Ming dalam usaha pengintipan mereka untuk secara rahsia mengagihkan surat-surat dengan tujuan menggulingkan pemerintah Mongolia China dalam dinasti Yuan.

Kek tradisional[sunting | sunting sumber]

Inti[sunting | sunting sumber]

Kuih bulan yang dibelah menunjukkan pes biji teratai di keliling "bulan" kuning telur (pecah berderai)

Banyak jenis inti boleh dijumpai di kuih bulan tradisional mengikut budaya setempat:

蓮蓉, lían róng): Dianggap oleh sesetengah bahawa inti kuih bulan asal dan paling mewah, inti pes biji teratai didapati dalam semua jenis kuih bulan. Kerana harga tinggi pes teratai itu, pes kacang buncis putih adakalanya digunakan sebagai inti.

豆沙, dòu shā): Sejumlah pes adalah inti biasa didapati dalam pembasuh mulut Cina. Walaupun pes kacang merah, dibuat daripada kacang azuki, adalah yang paling lazim di seluruh dunia, terdapat pilihan rantau dan asal untuk pes kacang dibuat daripada Kacang hijau serta kacang hitam diketahui sepanjang sejarah.

  • Lima isirong (

五仁, wǔ rén): Satu pengisian mengandungi 5 jenis kekacang dan benih, dengan dipotong kasar dan digaulkan berserta sirap maltosa. Biasanya kekacang dan benih digunakan termasuk: walnut, benih labu, benih tembikai, kacang tanah, bijan, atau badam. Seperkara lagi, campuran biasanya akan mengandungi halwa labu air, ham jinhua, atau kepingan gula batu sebagai tambahan rasa.

芋泥, yù ní): Satu pes manis dibuat daripada keladi, seketul ubi ditanam di banyak bahagian tropika Asia. Warna pes dalam kuih bulan adalah ungu dan adalah paling biasa dijumpai dalam kuih bulan berkerak Teochew.

Kerak[sunting | sunting sumber]

Kuih bulan tradisional berbeza dengan meluas bergantung pada rantau di mana kuih bulan dihasilkan. Manakala kebanyakan rantau menghasilkan kuih bulan tradisional dengan banyak jenis inti, mereka biasanya hanya membuat kuih bulan mereka daripada satu jenis kerak atau satu lagi. Walaupun kuih bulan vegetarian boleh menggunakan minyak sayuran, banyak kuih bulan menggunakan lemak babi dalam resipi-resipi mereka untuk rasa lebih baik. Terdapat tiga jenis kerak kuih bulan digunakan dalam masakan Cina:

  • Liat: Kerak ini mempunyai satu nada coklat kemerah-merahan dan kilauan berkilat. Ia jenis kerak paling biasa digunakan pada kuih bulan gaya-Kantonis. Ia juga paling biasa jenis kuih bulan dilihat di Amerika Utara dan banyak negara barat. Kerak liat kuih bulan adalah dibuat menggunakan kombinasi sirap gula pekat, air lai, tepung, dan minyak, oleh itu memberi kerak ini rasanya yang kaya dan tekstur yang liat tetapi lembut. Kekenyalan boleh jadi kian dengan menambahkan sirap maltosa ke campuran.
    • Doh juga dibakar dalam bentuk ikan atau anak babi (Kantonis: "Jue Zai Bang"; 豬仔餅; lit. "Biskut Anak Babi") dan dijual di bakeri kuih bulan sebagai satu kudapan liat. Mereka sering dibungkus secara individu dalam bakul plastik kecil, untuk melambangkan ikan ditangkap atau anak babi menuju ke jualan.
  • Berkelopak: Kulit keras berkelopak adalah tanda kuih bulan gaya-Suzhou. Doh itu adalah dibuat dengan mengolek bersama lapisan-lapisan alternatif doh berminyak dan tepung yang telah kacau goreng dalam minyak. Kerak ini mempunyai tekstur amat serupa seperti pastri berlapis.

Pautan luar[sunting | sunting sumber]