Tenaga

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Lompat ke: pandu arah, cari

Tenaga di dalam fizik merupakan suatu kuantiti skalar yang menerangkan jumlah kerja yang dapat dilakukan oleh sesebuah daya dan juga merupakan sejenis ciri pada objek dan sistem yang menuruti sebuah Hukum Keabadian. Jenis-jenis tenaga termasuklah tenaga kinetik, keupayaan, haba, graviti, bunyi, cahaya, elastik dan elektromagnetik.

Unit[sunting | sunting sumber]

Unit SI bagi tenaga ialah joule, J, sempena nama James Prescott Joule. 1 joule bersamaan dengan 1 Newton-meter.

Prinsip Keabadian Tenaga[sunting | sunting sumber]

Mengikut Prinsip Keabadian, tenaga tidak boleh hilang atau dimusnahkan tetapi ia boleh di tukar kepada bentuk yang lain.

Kerja[sunting | sunting sumber]

Untuk rencana lanjutan, lihat kerja

Kerja adalah sukatan tenaga pada sesaran tertentu.

 E = \int \mathbf{F} \cdot \mathrm{d}\mathbf{s}
 \mathbf{F} ialah daya yang bertindak ke atas objek itu
 \mathrm{d} ialah jumlah sesaran ketika daya itu bertindak

Haba[sunting | sunting sumber]

Haba (disingkatkan Q, juga dipanggil perubahan haba) adalah pertukaran tenaga haba antara dua badan yang mempunyai suhu yang berlainan. Unit SI bagi haba ialah joule.

Kaitan antara haba dan tenaga sama dengan kaitan antara kerja dan tenaga. Haba mengalir antara kawasan yang tidak berada dalam keadaan keseimbangan haba; haba mengalir dari kawasan yang bersuhu tinggi ke kawasan yang bersuhu rendah. Semua objek (jirim) mempunyai tenaga dalaman yang berkaitan dengan pergerakan rawak atom dan molekul dalam jirim. Tenaga dalaman ini berkadaran terus kepada suhu objek itu. Apabila dua objek yang berlainan suhu bersentuhan secara terma, mereka akan menukar tenaga dalaman sehinggalah suhu kedua-dua objek sama. Jumlah tenaga yang dipindah adalah jumlah tenaga yang ditukar. Biasanya haba dikelirukan dengan tenaga dalaman, tetapi kedua-duanya ada perbezaan: haba berkaitan dengan perubahan tenaga dalaman dan kerja yang dilakukan oleh sesuatu sistem. Istilah haba digunakan untuk memperihalkan pengaliran tenaga; manakala istilah tenaga dalaman digunakan untuk memperihalkan tenaga. Memahami perbezaan ini adalah keperluan untuk memahami hukum pertama termodinamik.

Sinaran inframerah biasanya dikaitkan dengan haba, kerana haba pada suhu bilik ke atas akan mengeluarkan radiasi yang tertumpu kepada jalur inframerah tengah

Haba ialah pertukaran tenaga diantara dua objek yang berlainan suhu.

Tenaga Kinetik[sunting | sunting sumber]

Untuk rencana lanjutan lihat tenaga kinetik

Tenaga kinetik adalah komponen tenaga yang berkaitan dengan pergerakan sesuatu objek.

E_k = \int\frac{1}{2} mv^2 \,

dimana

E_k\, ialah tenaga kinetik
m\, ialah jisim objek
v\, ialah halajuobjek

Tenaga Keupayaan[sunting | sunting sumber]

Untuk rencana lanjutan, lihat Tenaga Keupayaan.

Tenaga Keupayaan adalah tenaga yang tersimpan di dalam suatu objek.

Tenaga Keupayaan Graviti[sunting | sunting sumber]

Tenaga keupayaan graviti ialah tenaga yang tersimpan di dalam objek yang terletak pada ketinggian tertentu.

 U_g = m g h \,
 m \, jisim objek
 h \, ketinggian objek dari permukaan

Tenaga Keupayaan Kenyal[sunting | sunting sumber]

Tenaga keupayaan kenyal ialah tenaga yang tersimpan dalam spring.

 U_e = {1\over2}kx^2
 k \, pemalar spring
 x \, jarak spring dimampatkan dari kestabilan

Tenaga Dalam Gerakan Harmonik Mudah[sunting | sunting sumber]

Dalam gerakan harmonik mudah, terdapat dua jenis tenaga iaitu tenaga kinetik dan tenaga keupayaan kenyal. Maka jumlah tenaga ialah

 E = \frac{1}{2} mv_x^2 + \frac{1}{2}kx^2 \,
 E = \frac{1}{2}m[-\omega A sin(\omega t + \phi)]^2 + \frac{1}{2}k[A cos(\omega t + \phi)]^2 \,
 E = \frac{1}{2}kA^2 sin^2(\omega t + \phi) + \frac{1}{2}kA^2 cos^2(\omega t + \phi) \,
 E = \frac{1}{2}kA^2 \,

Lihat Juga[sunting | sunting sumber]