Manila

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Jump to navigation Jump to search
Manila
Montage of Manila.png
Bendera bagi Manila
Official seal of Manila
Peta Metro Manila dengan Manila dipaparkan
Peta Metro Manila dengan Manila dipaparkan
Manila yang terletak di Filipina
Manila
Manila
Lokasi di Filipina
Koordinat: 14°36′N 120°59′E / 14.6°N 120.98°E / 14.6; 120.98Koordinat: 14°36′N 120°59′E / 14.6°N 120.98°E / 14.6; 120.98
NegaraFilipina
DaerahMetro Manila (NCR)
WilayahMetro Manila, National Capital Region First District[*]
Barangay897
Tarikh asas24 Jun 1571
Kerajaan
 • Mayor of Manila[*]Francisco Moreno Domagoso
 • Pengundi1,065,149 (9 Mei 2019)
Luas
[1]
 • Jumlah38.55 km2 (14.88 batu persegi)
Ketinggian
7.0 m (23.0 ft)
Penduduk
 (1 Mei 2020)
 • Jumlah1,846,513
 • Kepadatan48,000/km2 (120,000/batu persegi)
 • Bilangan rumah
409,987
Demonym(s)Manilan
Manileño
Manilenyo
taga-Maynila
manileño
Manilano
Manilène
Manillaise
Manillais
Ekonomi
 • Kelas pendapatanspecial city income class
 • Kadar kemiskinan2.99% (2018)[2]
 • Hasil₱10,154,964,750.07 (2016)
Zon waktuUTC+8 (Waktu Piawai Filipina)
Poskod
0900–1096
PSGC
133900000
Kod kawasan+63 (0)2
Jenis iklimIklim monsun tropika
Bahasa peribumiBahasa Tagalog
Laman webmanila.gov.ph

Manila (bahasa Tagalog: Maynila) merupakan ibu negara Filipina yang terletak di timur Teluk Manila di pulau Luzon. bandaraya ini terletak di bahagian timur Teluk Manila di pulau terbesar dan paling utara Filipina, Luzon. Walaupun terdapat beberapa buat tempat kemiskinan, bandar ini merupakan salah satu bandaraya kosmopolitan dunia dan daerah metropolitannya merupakan pusat ekonomi, budaya, pendidikan dan industri negara ini. Manila sering disebut Mutiara Orient.

Manila merupakan sebuah daerah metropolitan dengan penduduknya melebihi 10 juta orang. Metropolis ini disebut Metro Manila, tetapi selalunya hanya disebut sebagai Manila oleh orang asing dan selain penduduk sana, terdiri daripada 17 bandar dan kawasan perbandaran. Rencana ini membincangkan bandarnya; lihat Metro Manila untuk rencana mengenai daerah metropolisnya. Bandar ini mempunyai jumlah penduduk seramai 1,846,513 dalam isi rumah 409,987. Ia mempunyai luas 38.55 kilometer persegi dan ketinggian 7.0 meter di atas permukaan laut. Ia diberikan dengan kod kawasan telefon +63 (0)2 dan poskod 0900–1096.

Bandaraya ini merupakan bandar kedua terpadat di Filipina setelah banddar Quezon, bekas ibu negara Filipina.

Manila dan daerah sekitarnya dijadikan sebagai satu kesatuan sebagai Metro Manila untuk memudahkan pentadbiran daerah pertumbuhan yang agak cepat ini. Kini ini, bandar dan metropolisnya berjaya sebagai pusat budaya dan ekonomi. Tetapi bandar ini juga mempunyai masalah lebihan penduduk, kesesakan dan pencemaran.

Sejarah[sunting | sunting sumber]

Manila merupakan salah sebuah bandaraya yang tertua di Asia. Manila pada zaman pra-Sepanyol adalah sebuah kesultanan Melayu Islam. Islam di Manila Kota Seludong dikatakan berasal dari Brunei semasa zaman keagungan dan perkembangan empayar kesultanan Brunei. Nama MANILA sendiri datangnya dari kalimah Arab iaitu Fiamanillah yang bermaksud "Dalam Lindungan Allah". Walau bagaimanapun Islam tidak dapat berkembang pesat di Manila kerana ancaman Sepanyol yang ketika itu sedang melakukan usaha penyebaran agama Kristian. Serangan kali pertama Sepanyol ke atas Kota Manila adalah pada tahun 1570 dan kali kedua pada tahun 1571. Sepanyol yang diketuai oleh Miguel Lopez de Legaspi telah dapat menjatuhkan kerajaan Islam Manila yang dipimpin oleh Raja Sulaiman. Raja Sulaiman adalah orang pertama mati syahid di Filipina dalam menegakkan kekuasaan Islam.

Kemasukan Sepanyol ke Manila telah menyebabkan semua tanda-tanda Islam di kota tersebut dimusnahkan kecuali satu sahaja iaitu Kubu Intramuros. Penakhlukan Sepanyol ini adalah lanjutan daripada kejatuhan Islam di Kota Granada, Sepanyol pada tahun 1492 dengan misi untuk menghancurkan Islam di Timur. Pertembungan mereka dengan orang Islam Filipina memberi kesempatan kepada mereka untuk menjalankan misi kristianisasi ke atas masyarakat Filipina hingga hampir keseluruhan orang Filipina berjaya dikristiankan dan dengan itu berakhirlah kekuasaan Islam di Pulau Luzon. Semasa berada di bawah penjajahan Sepanyol,Manila telah banyak mengalami perubahan. Manila telah dijadikan ibu negeri Filipina dan dibangaunkan menjadi bandar Zaman Pertengahan seperti di Eropah. Walau bagaimanapun pihak Sepanyol menjalankan perdangan yang terhad dengan dunia luar kecuali dengan Tanah Jajahan Mexico. Perdagangan Geliung (kapal besar) telah diwujudkan antara pelabuhan Manila dengan pelabuhan Acapulco di Mexico. Pada November tahun 1762, British telah menduduki Manila daripada tangan Sepanyol akibat permusuhannya dengan Sepanyol yang menyokong Perancis semasa Perang Tujuh Tahun antara Perancis dengan British. Pada Februari 1763 Manila dikembalikan semula kepada Sepanyol.

Pelabuhan Manila dibuka kepada perdagangan dunia pada tahun 1834 dan telah mengembangkan lagi ekonomi Filipina. Pada tahun 1898. Manila telah ditakluki oleh Amerika Syarikat daripada tangan Sepanyol semasa berlakunya Revolusi Filipina menentang Sepanyol. Di bawah pemerintahan Amerika Syarikat, Manila telah mengalami banyah pembaharuan dari segi ekonomi, sosial dan politik. Pada tahun 1935, Manila telah diisytiharkan sebagai komanwel Filipina selama 10 tahun sehingga tahun 1945. Komanwel ini diwujudkan untuk memimpin Filipina ke arah berkerajaan sendiri di bawah pemerintahan Amerika Syarikat. Sepanjang tempoh 10 tahun ini, Filipina telah menjadi sebahagian daripada wilayah Amerika Syarikat dan perlu memberi taat setia kepada kerajaan Amerika.Walau bagaimanapun, komanwel ini terhalang apabila Jepun menyerang Filipina pada tahun 1941. Pada 2 Januari 1942, bandar Manila telah jatuh ke tangan Jepun dan rakyat Filipina telah hidup dengan menderita di bawah pentadbiran Jepun. Pada 27 Februari 1945, Manila telah berjaya dibebaskan oleh Amerika Syarikat daripada tangan Jepun sehinggalah Filipina diberikan kemerdekaan rasmi oleh Amerika Syarikat pada 4 Julai 1946.

Demografi[sunting | sunting sumber]

Kependudukan
Manila
TahunPend.±% setiap
tahun
1903 219,928—    
1918 285,306+1.75%
1939 623,492+3.79%
1948 983,906+5.20%
1960 1,138,611+1.22%
1970 1,330,788+1.57%
1975 1,479,116+2.14%
1980 1,630,485+1.97%
1990 1,601,234−0.18%
1995 1,654,761+0.62%
2000 1,581,082−0.97%
2007 1,660,714+0.68%
2010 1,652,171−0.19%
2015 1,780,148+1.43%
2020 1,846,513+0.72%
Ref: Lembaga Perangkaan Filipina[3][4][5]


Ekonomi[sunting | sunting sumber]

Kadar kemiskinan
Ref: Lembaga Perangkaan Filipina[6][7][8][9][10][11][12]


Rujukan[sunting | sunting sumber]

  1. ^ "List of Cities". PSGC Interactive. Bandar Quezon, Filipina: Lembaga Perangkaan Filipina. Dicapai pada 12 November 2016.
  2. ^ https://psa.gov.ph/sites/default/files/Table%202a.%20Updated%20Annual%20Per%20Capita%20Poverty%20Threshold%2C%20Poverty%20Incidence%20and%20Magnitude%20of%20Poor%20Population%20with%20Measures%20of%20Precision%2C%20%20by%20Region%2C%20Province%20and%20HUC_2018.xlsx; tarikh penerbitan: 4 Jun 2020.
  3. ^ Census of Population (2015). "National Capital Region (NCR)". Total Population by Province, City, Municipality and Barangay. PSA. Unknown parameter |chapterurl= ignored (bantuan); |access-date= requires |url= (bantuan)
  4. ^ Census of Population and Housing (2010). "National Capital Region (NCR)". Total Population by Province, City, Municipality and Barangay. NSO. Unknown parameter |chapterurl= ignored (bantuan); |access-date= requires |url= (bantuan)
  5. ^ Censuses of Population (1903–2007). "National Capital Region (NCR)". Table 1. Population Enumerated in Various Censuses by Province/Highly Urbanized City: 1903 to 2007. NSO. Dicapai pada 29 Jun 2016. Unknown parameter |chapterurl= ignored (bantuan)
  6. ^ "Kadar kemiskinan:". Lembaga Perangkaan Filipina. Dicapai pada 28 Disember 2020.
  7. ^ https://psa.gov.ph/sites/default/files/NSCB_LocalPovertyPhilippines_0.pdf; tarikh penerbitan: 29 November 2005.
  8. ^ https://psa.gov.ph/sites/default/files/2003%20SAE%20of%20poverty%20%28Full%20Report%29_1.pdf; tarikh penerbitan: 23 Mac 2009.
  9. ^ https://psa.gov.ph/sites/default/files/2006%20and%202009%20City%20and%20Municipal%20Level%20Poverty%20Estimates_0_1.pdf; tarikh penerbitan: 3 Ogos 2012.
  10. ^ https://psa.gov.ph/sites/default/files/2012%20Municipal%20and%20City%20Level%20Poverty%20Estima7tes%20Publication%20%281%29.pdf; tarikh penerbitan: 31 Mei 2016.
  11. ^ https://psa.gov.ph/sites/default/files/City%20and%20Municipal-level%20Small%20Area%20Poverty%20Estimates_%202009%2C%202012%20and%202015_0.xlsx; tarikh penerbitan: 10 Julai 2019.
  12. ^ https://psa.gov.ph/sites/default/files/Table%202a.%20Updated%20Annual%20Per%20Capita%20Poverty%20Threshold%2C%20Poverty%20Incidence%20and%20Magnitude%20of%20Poor%20Population%20with%20Measures%20of%20Precision%2C%20%20by%20Region%2C%20Province%20and%20HUC_2018.xlsx; tarikh penerbitan: 4 Jun 2020.

Pautan luar[sunting | sunting sumber]

Didahului oleh
Quezon City
Ibu negara Filipina
1976–kini
Diikuti oleh:
Incumbent
Didahului oleh
Malolos City
Ibu negara Filipina
1901–1948
Diikuti oleh:
Quezon City