Charles V, Maharaja Suci Rom

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Lompat ke: pandu arah, cari
Charles V
Maharaja Suci Rom; Raja Sepanyol, Naples, Sicily, dan lain-lain
Emperor charles v.png
Pemerintahan Raja Sepanyol Pendon de los Reyes Catolicos.png
Maharaja Suci Rom Holy roman flag1806.png
Raja Naples Armes de Sicília (1243 al 1410).png
Raja BelandaFlag of the Low Countries.svg
Count Flanders Flag of Flanders.svg
Duke Brabant Armoiries Brabant.svg
Duke Milan Armoirie Duché de Milan.png
Duke Luxembourg Civil Ensign of Luxembourg.svg
Duke Burgundy Flag of Bourgogne.svg
Pertabalan 1516
Pendahulu Joanna dari Castile (Castile)
Ferdinand II (Aragon & Naples)
Maximilian I (Empayar Suci Rom)
Philip dari Burgundy (Belanda)
Pengganti Philip II dari Sepanyol (Sepanyol, Naples & Belanda)
Ferdinand I (Empayar Suci Rom)
Pasangan Isabella dari Portugal
Anakanda Philip II dari Sepanyol
Maria dari Sepanyol
Joan dari Sepanyol
Kerabat diraja Kerabat Diraja Habsburg
Ayahanda Philip dari Burgundy
Bonda Joanna dari Castile
Plus Oultre, cogan kata peribadi Charles di tebeng layar sebuah rumah Belanda Belgium di Ghent, tempat lahir Charles V.

Charles V (24 Februari 1500 - 21 September 1558) ialah:

Walaupun baginda sering dirujuk sebagai Carlos V atau Charles Quint di Sepanyol, baginda memerintah secara rasmi sebagai Carlos I, Charles I dari Sepanyol.

Charles V ialah putera kepada Philip si Tampan dan Joanna si Gila dari Castile. Datuk nenek sebelah ibunya Ferdinand II dari Aragon dan Isabella I dari Castile yang perkahwinan mereka telah menyatukan wilayah-wilayah yang kini merupakan Sepanyol moden. Datuk nenek sebelah bapanya Maharaja Maximilian I dan Mary dari Burgundy. Mak saudaranya Catherine dari Aragon, Ratu England serta juga isteri pertama kepada Henry VIII, manakala sepupunya ialah Mary I dari England yang berkahwin dengan Philip, putera Charles sendiri.

Pemerintahan Charles V memperkenalkan gelaran-gelaran His Majesty dan His Imperial Majesty yang merupakan penggunaan tercatat yang pertama. Disebabkan oleh wilayah-wilayahnya yang meluas, baginda telah diperihalkan sebagai pemerintah untuk sebuah empayar "yang matahari tidak pernah benam".


Warisan dan kehidupan awal[sunting | sunting sumber]

Gabungan dalam dirinya warisan Jerman Habsburg, Kerabat Burgundy, dan warisan Sepanyol ibunya, Charles, melampaui sempadan etnik dan negara.

Charles dilahirkan di bandar Flemish Ghent dan dibesarkan di Mechelen oleh ibu saudaranya Margarete dari Austria sehingga 1517. Budaya dan kehidupan sopan Negeri-Negeri Pamah Burgundi adalah pengaruh penting dalam kehidupan awal. Beliau pada mulanya bercakap Perancis dan Flemish, kemudian menambah Sepanyol (yang diperlukan oleh Cortes Castilia sebagai syarat untuk menjadi raja Castile) dan sedikit Jerman. [1] Sebenarnya, Charles mendakwa bahawa baginda menuturkan "bahasa Sepanyol kepada Tuhan, bahasa Itali kepada perempuan, bahasa Perancis kepada lelaki, dan bahasa Jerman kepada kudanya."

Daripada leluhur Burgundi, beliau mewarisi hubungan kurang jelas dengan Raja-raja Perancis. Charles berkongsi dengan Perancis bahasa ibunda dan pelbagai bentuk budaya beliau. Pada masa mudanya, beliau membuat lawatan kerap ke Paris, bandar terbesar Eropah Barat pada masa itu. Dalam kata-katanya: "Paris bukan bandar, tetapi alam semesta" (Lutetia non urbs, sed orbis). Tetapi Charles juga mewarisi tradisi permusuhan politik dan dinasti antara Diraja dan susur-galur Burgundi Dinasti Valois.

Konflik ini telah dikuatkan oleh kesertaan beliau ke dalam kedua-dua Empayar Rom Suci dan kerajaan Sepanyol.

Walaupun Sepanyol adalah teras kerajaannya, beliau tidak pernah sama sekali berasimilasi dan, terutamanya pada tahun-tahun sebelum itu, beliau berasa seperti dan dilihat sebagai seorang putera asing. Beliau tidak boleh bercakap Sepanyol dengan baik, kerana ia bukan bahasa utama beliau. Namun begitu, beliau menghabiskan sebahagian besar hidupnya di Sepanyol, termasuk tahun-tahun terakhirnya di sebuah biara Sepanyol.

Pada masa mudanya, Charles telah diajar oleh Adrian dari Utrecht, kemudian Paus Adrian VI. Tiga orang penasihat yang paling menonjol adalah Lord Chièvres, Jean Sauvage dan Mercurino Gattinara.

Perkahwinan dan anak-anak[sunting | sunting sumber]

Keluarga Diraja Sepanyol dan Portugal
Keluarga Diraja Habsburg
CoA Charles I of Spain.png

Charles I
Anak-anak:
   Philip II dari Sepanyol
   Maria, Maharani Rom Holy
   Juana, Puteri Mahkota Portugal
   Infante Juan (anak lelaki kandung)
   Margarita, Duchess Parma (anak perempuan kandung)
Philip II
Anak-anak termasuk:
   Charles, Putera Asturias
   Isabella, Archduchess Austria
   Catalina, Duchess Savoy
   Philip III dari Sepanyol
Philip III
Anak-anak termasuk:
   Anne, Ratu Perancis
   Philip IV dari Sepanyol
   Maria Ana, Maharani Rom Holy
   Infante Carlos
   Cardinal-Infante Ferdinand
Philip IV
Anak-anak termasuk:
   Balthasar Charles, Putera Asturias
   Maria Theresa, Ratu Perancis
   Margarita, Maharani Rom Holy
   Charles II dari Sepanyol
Charles II

Pada 10 Mac 1526, Charles berkahwin dengan sepupunya, Isabella dari Portugal, adik perempuan John III dari Portugal, dan dikurniakan dengan tiga orang anak, iaitu:

Charles juga terkenal kerana mempunyai banyak perempuan simpanan. Dua antara mereka melahirkan dua orang anak lelaki yang kemudian menjadi Gabenor-gabenor Habsburg Belanda:

Pemerintahan[sunting | sunting sumber]

Pemilikan Habsburg pada tahun 1547.

Burgundy dan Negeri-Negeri Pamah[sunting | sunting sumber]

Dalam tahun 1506, Charles mewarisi wilayah Burgundi bapanya, terutamanya Negeri-Negeri Pamah dan Franche-Comté, namun, kerana dia masih kecil, ibu saudaranya Margaret bertindak sebagai pemangku sehingga 1515.

Charles meluaskan wilayah Burgundi dengan pengilhakan Tournai, Artois, Utrecht, Groningen dan Guelders. Tujuh Belas Wilayah telah disatukan oleh nenek moyang Burgundi Charles, tetapi secara nominal adalah perdikan sama ada Perancis atau Empayar Rom Suci. Pada 1549, Charles mengisu Sekatan Pragmatik, mengisytiharkan Negeri-Negeri Pamah menjadi suatu entiti bersatu yang keluarganya akan warisi.[1]

Negeri-Negeri Pamah memegang peranan terpenting dalam Empayar. Untuk Charles secara peribadi, ia rantau di mana beliau menghabiskan zaman kanak-kanak. Disebabkan oleh perdagangan dan industri dan bandar-bandar yang kaya, ia juga penting bagi perbendaharaan.

Sepanyol[sunting | sunting sumber]

Dengan kematian datuknya Ferdinand II pada 30 Mei 1516, Charles mewarisi kerajaan datuknya, termasuk Aragon, Navarre, Naples, Sicily dan Sardinia. Beliau juga menjadi pemerintah bersama Castile bersama dan penjaga ibu beliau yang tidak waras, Joanna. Dengan mahkota Castilia, beliau juga mendapat Granada dan pemilikan Sepanyol di Dunia Baru.

Buat kali pertama mahkota Castile dan Aragon disatukan di bawah satu individu. Ferdinand dan Isabella masing-masing berdaulat dalam sebuah kerajaan masing-masing, tetapi hanya bertindak sebagai pasangan di raja dalam kerajaan yang satu lagi.

Charles tiba di kerajaan-kerajaan barunya pada musim luruh tahun 1517. Pemangku beliau Jiménez de Cisneros datang untuk bertemu dengannya, tetapi jatuh sakit di sepanjang jalan, disyaki racun, dan meninggal dunia sebelum bertemu Raja.[2]

Rundingan dengan Cortes Castilia didapati sukar, dan akhirnya Charles telah diterima di bawah syarat-syarat berikut: beliau akan belajar bercakap Castilia; beliau tidak akan melantik warga asing; beliau dilarang mengambil logam berharga dari Castile; dan beliau akan menghormati hak-hak ibunya, Ratu Joanna. Cortes memberi penghormatan kepadanya di Valladolid pada 1518. Pada 1519, beliau telah dinobatkan sebelum Cortes Aragon di Zaragoza, dan Cort Catalonia.

Charles telah diterima sebagai raja, walaupun Sepanyol berasa tidak selesa dengan gaya Imperialnya. Raja-raja Sepanyol sehingga itu telah terikat dengan undang-undang; monarki adalah kontrak dengan rakyat. Dengan Charles, ia akan menjadi lebih mutlak, walaupun sehingga kematian ibunya pada 1555 Charles tidak memegang jawatan penuh raja negara itu.

Tidak lama kemudian, penentangan terhadap Maharaja meningkat, kerana cukai yang tinggi (dana yang digunakan untuk melawan perang-perang di luar negara, peperangan yang tidak kepentingan bagi Castilia) dan kerana Charles cenderung untuk memilih orang Fleming untuk jawatan tinggi di Sepanyol dan Amerika, mengabaikan calon Castilia. Penentangan memuncak dalam Perang Masyarakat Castilia, yang ditumpaskan oleh Charles. Selepas itu, Castile disepadukan ke dalam empayar Habsburg, dan akan menyediakan sebahagian besar sumber-sumber ketenteraan dan kewangan empayar.

Amerika[sunting | sunting sumber]

Semasa pemerintahan Charles, wilayah-wilayah di Sepanyol Baru telah jauh diperluaskan oleh Konkuistador seperti Hernán Cortés dan Francisco Pizarro, yang menyebabkan empayar Aztec dan Inca runtuh dalam satu dekad. Digabungkan dengan ekspedisi pelayaran mengelilingi dunia oleh Magellan pada 1522, kejayaan-kejayaan ini menyakinkan Charles misi ketuhanannya untuk menjadi pemimpin sebuah dunia Kristian yang masih dianggap ancaman besar dari Islam. Sudah tentu, penaklukan juga membantu mengukuhkan pemerintahan Charles dengan menyediakan perbendaharaan negeri dengan jumlah bulion yang besar. Sepertimana Konkuistador Bernal Diaz amati: "Kami datang untuk berkhidmat kepada Tuhan dan Raja kami, ... dan juga untuk menjadi kaya." [1] Pada 1550, Charles mengadakan persidangan di Valladolid untuk mengambil kira kesusilaan tentera yang digunakan terhadap penduduk asli Amerika Sepanyol.

Empayar Rom Suci[sunting | sunting sumber]

Selepas kematian datuk sebelah bapanya, Maximilian, pada 1519, beliau mewarisi tanah Hapsburg di Austria. Beliau juga adalah calon semula jadi untuk menggantikan pemilih, tetapi dengan bantuan orang kaya keluarga Fugger, Charles boleh menggulingkan Francis dan dipilih pada 28 Jun 1519. Pada 1530, beliau dinobatkan sebagai Maharaja Suci Rom oleh Paus Clement VII di Bologna, Maharaja terakhir untuk menerima pertabalan paus.

Leluhur[sunting | sunting sumber]

Tiga generasi lelulur Charles
Charles V,
Maharaja Suci Rom
Bapa:
Philip I dari Castile
Datuk sebelah bapa:
Maximilian I, Maharaja Suci Rom
Datuk bapa:
Frederick III, Maharaja Suci Rom
Nenek bapa:
Eleanor dari Portugal, Maharan
Nenek sebelah bapa:
Mary dari Burgundy
Datuk bapa:
Charles si Berani
Nenek bapa:
Isabella dari Bourbon
Ibu:
Joanna dari Castile
Datuk sebelah ibu:
Ferdinand II dari Aragon
Datuk ibu:
John II dari Aragon
Nenek ibu:
Juana Enriquez
Nenek sebelah ibu:
Isabella I dari Castile
Datuk ibu:
John II dari Castile
Nenek ibu:
Infanta Isabel dari Portugal


Rujukan[sunting | sunting sumber]

  1. 1.0 1.1 1.2 Kamen, Henry (2005). Spain, 1469–1714: A Society of Conflict (edisi ke-3). Harlow, United Kingdom: Pendidikan Pearson. 0-582-78464-6. 
  2. Encyclopedia Britannica, 1911 edition.

Bibliografi[sunting | sunting sumber]

  • (Jerman) Norbert Conrads: Die Abdankung Kaiser Karls V. Abschiedsvorlesung, Universität Stuttgart, 2003 (text)
  • (Jerman) Stephan Diller, Joachim Andraschke, Martin Brecht: Kaiser Karl V. und seine Zeit. Ausstellungskatalog. Universitäts-Verlag, Bamberg 2000, ISBN 3-933463-06-8
  • (Jerman) Alfred Kohler: Karl V. 1500–1558. Eine Biographie. C. H. Beck, München 2001, ISBN 3-406-45359-7
  • (Jerman) Alfred Kohler: Quellen zur Geschichte Karls V. Wissenschaftliche Buchgesellschaft, Darmstadt 1990, ISBN 3-534-04820-2
  • (Jerman) Alfred Kohler, Barbara Haider. Christine Ortner (Hrsg): Karl V. 1500–1558. Neue Perspektiven seiner Herrschaft in Europa und Übersee. Verlag der Österreichischen Akademie der Wissenschaften, Wien 2002, ISBN 3-7001-3054-6
  • (Jerman) Ernst Schulin: Kaiser Karl V. Geschichte eines übergroßen Wirkungsbereichs. Kohlhammer, Stuttgart 1999, ISBN 3-17-015695-0
  • (Jerman) Ferdinant Seibt: Karl V. Goldmann, München 1999, ISBN 3-442-75511-5
  • (Jerman) Manuel Fernández Álvarez: Imperator mundi: Karl V. – Kaiser des Heiligen Römischen Reiches Deutscher Nation.. Stuttgart 1977, ISBN 3-7630-1178-1
Charles V, Maharaja Suci Rom
Tarikh lahir: 24 Februari 1500 Tarikh kemangkatan: 21 September 1558
Didahului oleh
Philip si Tampan
Duke Burgundy, Brabant, Limburg, Lothier dan Luxembourg;
Count Artois, Burgundy (berbeza dengan Duchy Burgundy), Flanders, Hainaut,
Holland, Namur, Zeeland dan Zutphen

15061555
Diikuti oleh:
Philip II
Didahului oleh
Ferdinand II
Raja Aragon, Majorca, Valencia,
Navarre and Sardinia; Count Barcelona,
pihak menuntut takhta Empayar Rom Timur

15161556
Raja Naples dan Sicily
15161554
Didahului oleh
Joanna
Raja Castile dan Leon
15161556
bersama Joanna (15161555)
Putera Asturias
15041516
Didahului oleh
Wilhelm, Duke Jülich-Cleves-Berg
Duke Guelders
15431555
Didahului oleh
Maximilian I
Archduke Austria;
Duke Styria, Carinthia dan Carniola;
Count Tyrol

15191521
Diikuti oleh:
Ferdinand I
Raja Rom-Jerman
15191531
Maharaja Suci Rom dan Raja Itali
15301556 (bakal maharaja sejak dari 1519, tidak turun takhta secara rasmi sehingga 1558)