Iodin

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Jump to navigation Jump to search
Ketulan iodin dalam tiub

Iodin adalah unsur kimia dengan simbol I dan nombor atom 53. Unsur bukan logam yang menyerupai klorin dan bromin ini digunakan untuk nutrisi dan pembuatan filem foto.

Sejarah[sunting | sunting sumber]

Iodin ditemui oleh pakar kimia Perancis, Bernard Courtois pada 1811 melalui tindak balas asid sulfurik terhadap abu rumpai laut yang menghasilkan wap berwarna ungu yang terkondensasi di permukaan sejuk lalu membentuk hablur-hablur berwarna gelap.[1] Beliau kemudiannya memberikan sampel tersebut kepada rakan-rakannya, Charles Bernard Desormes, Nicolas Clément, Joseph Louis Gay-Lussac dan pakar fizik, André-Marie Ampère. Desormes dan Clément mengumumkan penemuan unsur tersebut pada 29 November 1813.[2]

Nama unsur ini berasal daripada perkataan Yunani kuno, ioeidēs (ἰοειδής,[3] lembayung) sempena warna wap iodin dan dinamakan oleh Gay-Lussac.[4]

Sebatian[sunting | sunting sumber]

Sebatian termudah iodin ialah hidrogen iodida, HI yang merupakan sebuah gas yang bertindak balas dengan oksigen untuk menghasilkan air dan iodin. Sebatian ini dihasilkan melalui tindak balas iodin terhadap hidrogen sulfida atau hidrazina.[5]

Sebatian akueus hidrogen iodida ialah asid hidroiodik, suatu asid kuat.

Kewujudan[sunting | sunting sumber]

Iodin merupakan unsur umum ke-61 paling banyak melimpah dalam kerak Bumi, dengan kepekatan sebanyak 0.46 bahagian per juta, paling rendah dalam kalangan unsur halogen umum.[5] Dianggarkan bahawa terdapat kira-kira 8.7 × 1012 tan iodin di Bumi, di mana 70% deposit iodin berada di dasar laut.[6]

Negara-negara pengeluar iodin utama termasuklah China dan Jepun.[5]

Rujukan[sunting | sunting sumber]

  1. ^ Greenwood and Earnshaw, m/s 794
  2. ^ Desormes dan Clément membuat pengumuman penemuan iodin di Institut impérial de France pada 29 November 1813; rumusan pengumuman itu tertera dalam Gazette nationale ou Le Moniteur Universel pada 2 Disember 1813. Lihat: F. D. Chattaway (23 April 1909) "The discovery of iodine,"
  3. ^ Liddell–Scott–Jones Greek–English Lexicon at the Perseus Digital Library
  4. ^ Courtois, Bernard (1813). "Découverte d'une substance nouvelle dans le Vareck". Annales de chimie. 88: 304. 
  5. ^ a b c Greenwood and Earnshaw, m/s 809–812
  6. ^ Yasuyuki, Muramatsu (Mei 2005). "ヨウ素を通 して見た地球 ・環境 ・生物" (PDF). Isotope News (dalam bahasa Jepun). Dicapai 21 Jun 2019. 

Pautan luar[sunting | sunting sumber]

  • Kategori berkenaan Iodin di Wikimedia Commons
  • Takrifan kamus iodin di Wikikamus