Burundi

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Jump to navigation Jump to search

Koordinat: 3°30′S 30°00′E / 3.500°S 30.000°E / -3.500; 30.000

Republik Burundi
Flag of Burundi
Jata bagi Burundi
Bendera Jata
Moto: 
  • "Ubumwe, Ibikorwa, Amajambere" (Kirundi)
  • "Unité, Travail, Progrès" (Perancis)
Lagu kebangsaan: Burundi Bwacu  (Kirundi)
Burundi Kita
Lokasi  Burundi  (biru tua) – di Afrika  (biru muda & kelabu tua) – di Kesatuan Afrika  (biru muda)
Lokasi  Burundi  (biru tua)

– di Afrika  (biru muda & kelabu tua)
– di Kesatuan Afrika  (biru muda)

Ibu negara
dan bandar terbesar
Bujumbura
3°30′S 30°00′E / 3.500°S 30.000°E / -3.500; 30.000
Bahasa rasmi
Kumpulan etnik
  • 85% Hutu
  • 14% Tutsi
  •   1% Twa
  • ~3,000 Eropah
  • ~2,000 Asia Selatan
Demonim Burundian
Kerajaan Republik berpresiden
Pierre Nkurunziza[1]
Gaston Sindimwo
Joseph Butore
Perundangan Parlimen
Senat
Perhimpunan Kebangsaan
Status
1945–1962
• Kemerdekaan dari Belgium
1 Julai 1962
• Republik
1 Julai 1966
28 Februari 2005
Luas
• Jumlah
27,834 km2 (10,747 bt2)[2] (ke-142)
• Air (%)
10[3]
Penduduk
• Anggaran 2016
10,524,117[4] (ke-86)
• Bancian 2008
8,053,574[2]
• Ketumpatan
401.6/km2 (1,040.1/sq mi)
KDNK (PPP) anggr. 2017 
• Jumlah
$7.985 bilion[5]
• Per kapita
$808[5]
KDNK (nominal) anggr. 2017 
• Jumlah
$3.393 billion[5]
• Per kapita
$343[5]
Gini (2006) 33[6]
sederhana
HDI (2015)  0.404[7]
rendah · ke-184
Mata wang Franc Burundi (FBu) (BIF)
Zon waktu CAT (UTC+2)
Format tarikh dd/mm/yyyy
Memandu di sebelah kanan
Kod panggilan +257
Internet TLD .bi

Burundi (/bəˈrʊndi/) atau nama rasminya Republik Burundi (Bahasa Kirundi: Republika y'Uburundi;[8] Bahasa Perancis: République du Burundi) ialah negara tanpa laut yang terletak di kawasan Tasik-tasik Besar di timur Afrika, bersempadan dengan Rwanda di utara, Tanzania di selatan dan timur serta dengan Republik Demokratik Congo di barat. Negara ini juga dianggap sebahagian daripada Afrika Tengah. Sempadan barat daya negara ini adalah bersebelahan dengan Tasik Tanganyika, di mana ibu negara Bujumbura terletak di pesisir timur laut tasik itu.

Orang Twa, Hutu dan Tutsi telah tinggal menetap di Burundi untuk sekurang-kurangnya 500 tahun. Untuk lebih daripada 200 tahun tersebut, Burundi merupakan sebuah kerajaan merdeka, sehinggalah pihak Jerman menjajah wilayah itu pada awal abad ke-20.[9] Selepas Perang Dunia Pertama dan kekalahan Jerman, wilayah itu diserahkan kepada Belgium, di mana kedua-dua negara penjajah itu memerinah Burundi dan Rwanda sebagai tanah jajahan Eropah yang dikenali sebagai Ruanda–Urundi. Walaupun terdapat salah faham umum, Burundi dan Rwanda tidak pernah berada di bawah satu pemerintahan sehinggalah waktu penjajahan Eropah.

Burundi memperoleh kemerdekaannya pada 1962 dan pada asalnya mempunyai monarki, tetapi setelah beberapa siri pembunuhan, rampasan kuasa dan iklim umum ketidakstabilan serantau yang memuncak, dalam penubuhan republik dan negara satu parti pada 1966. Siri prerang saudara dan penghapusan bangsa semasa 1970-an dan 1990-an menjadikan negara dalam keadaan tidak membangun dan penduduknya merupakan salah satu yang paling miskin di dunia.[10] Tahun 2005 menyaksikan persengketaan politik berskala besar berlaku apabila Presiden Pierre Nkurunziza memilih untuk bertanding bagi penggal ketiga jawatan, di mana satu cubaan rampasan kuasa gagal dilaksanakan dan sistem parlimen dan pilihan raya presiden di negara itu dikritik secara meluas oleh masyarakat antarabangsa.

Pembahagian pentadbiran[sunting | sunting sumber]

Burundi dibahagikan kepada 18 provinsi,[11] 117 komun,[12] dan 2,638 bukit. Pemerintah provinsi berstruktur berdasarkan sempadan ini. Pada 2000, provinsi yang merangkumi Bujumbura dipisahkan kepada dua provinsi iaitu Bujumbura Rural dan Bujumbura Mairie.[10] Provinsi terbaru, Rumonge dihasilkan pada 26 Mac 2015 daripada bahagian Bujumbura Rural dan Bururi.[13]

Rujukan[sunting | sunting sumber]

  1. ^ "Burundi arrests leaders of attempted coup". CNN.com. 15 Mei 2015. Dicapai 29 Jun 2015. 
  2. ^ a b "Quelques données pour le Burundi" (dalam bahasa Perancis). ISTEEBU. Dicapai 17 Disember 2015. 
  3. ^ (dalam bahasa Perancis) Annuaire statistique du Burundi (Laporan). ISTEEBU. Julai 2015. m/s 105. http://www.isteebu.bi/images/annuaires/annuaire%202013%20pdf%20fin.pdf. Diperolehi 17 Disember 2015.
  4. ^ "World Population Prospects: The 2017 Revision". ESA.UN.org (data tersuai diperlukan melalui tapak sesawang). Jabatan Hal Ehwal Ekonomi dan Sosial Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu, Bahagian Populasi. Dicapai 10 September 2017. 
  5. ^ a b c d "Burundi". Tabung Kewangan Antarabangsa. Dicapai 13 Januari 2015. 
  6. ^ "Gini Index, World Bank Estimate". World Development Indicators. Bank Dunia. Dicapai 13 Januari 2015. 
  7. ^ "2016 Human Development Report" (PDF). Program Pembangunan Pertubuhan Bangsa-Bangsa Bersatu. 2016. Dicapai 21 Mac 2017. 
  8. ^ Decret N 100/183 Diarkibkan 1 May 2013 di Wayback Machine.. justice.gov.bi. 25 Jun 2012
  9. ^ Helmut Strizek, "Geschenkte Kolonien: Ruanda und Burundi unter deutscher Herrschaft", Berlin: Ch. Links Verlag, 2006
  10. ^ a b Eggers, p. xlix.
  11. ^ Law, Gwillim. "Provinces of Burundi". Statoids. Dicapai 13 Julai 2015. 
  12. ^ "Background Note: Burundi". Jabatan Negara Amerika Syarikat. Februari 2008. Dicapai 28 Jun 2008. 
  13. ^ Nkurunziza, Pierre (26 Mac 2015). "LOI No 1/10 DU 26 MARS 2015 PORTANT CREATION DE LA PROVINCE DU RUMONGE ET DELIMITATION DES PROVINCES DE BUJUMBURA, BURURI ET RUMONGE" (PDF). Kabinet Presiden, Republik Burundi. Dicapai 14 Julai 2015. 

Bibliografi[sunting | sunting sumber]

Pautan luar[sunting | sunting sumber]