Malawi

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Jump to navigation Jump to search
Republik Malawi

Dziko la Malaŵi (Chichewa)
Charu cha Malaŵi (Chitumbuka)
Bendera Malawi
{{{coat_alt}}}
Bendera Lambang
Cogan kata: "Unity and Freedom"
"Perpaduan dan Kebebasan"
Lagu kebangsaan: Mulungu dalitsani Malaŵi  (Chichewa)
(Bahasa Melayu: "Ya Tuhanku Rahmatilah Tanah Air Kami, Malawi")[1]
Location Malawi AU Africa.svg
Ibu negara
dan bandar terbesar
Lilongwe
13°57′S 33°42′E / 13.950°S 33.700°E / -13.950; 33.700
Bahasa rasmiInggeris
Chewa
Bahasa serantau yang Diiktiraf
Kumpulan etnik
(Banci 2018[2])
Agama
(Banci 2018)[3]
KerajaanRepublik berperlembagaan berpresiden unitari
• Presiden
Lazarus Chakwera
Saulos Chilima
PerundanganPerhimpunan Kebangsaan
Sejarah
• Kemerdekaan daripada United Kingdom
6 Julai 1964
• Republik
6 Julai 1966
• Perlembagaan terkini
18 Mei 1994
Keluasan
• Jumlah
118,484 km2 (45,747 bt2) (ke-98)
• Air (%)
20.6%
Penduduk
• Anggaran 2020
19,129,952[4] (ke-62)
• Bancian 2018
17,563,749[2]
• Kepadatan
153.1/km2 (396.5/sq mi) (ke-56)
KDNK (PPP)Anggaran 2019 
• Jumlah
$25.037 bilion
• Per kapita
$1,234[5]
KDNK (nominal)Anggaran 2019 
• Jumlah
$7.436 bilion
• Per kapita
$367[5]
Gini (2010)43.9[6]
sederhana
HDI (2018) 0.485[7]
rendah · 172nd
Mata wangKwacha (D) (MWK)
Zon masaUTC+2 (CAT)
Bahagian memandukiri
Kod panggilan+265[8]
DPT Internet.mw[8]
* Anggaran nilai penduduk mengambil kira kadar kematian tambahan akibat AIDS.

Republik Malawi adalah sebuah negara yang tidak mempunyai pinggir pantai atau lautan dan terletak di Afrika bahagian selatan. Malawi berbatasan dengan Tanzania di sebelah utara, Zambia di barat laut, dan Mozambique di timur, selatan dan barat. Tasik Malawi yang memanjang di sepanjang perbatasan timur Malawi mencakupi seperlima wilayah negara itu. Asal-usul nama Malawi tidak diketahui; nama itu diyakini berasal dari suku di wilayah selatan atau inspirasi dari 'cahaya matahari yang menyinari tasik' (lihat bendera).

Sejarah[sunting | sunting sumber]

Kawasan Afrika yang dikenali sekarang sebagai Malawi mempunyai suatu populasi pemburu pengumpul sebelum gelombang-gelombang orang berbahasa Bantu mula berpindah dari utara di sekitar abad ke-10. Walaupun masyarakat Bantu meneruskan ke selatan, beberapa kumpulan tinggal tetap dan mengasaskan suku kaum berdasarkan nenek moyang yang sama.[9] Sehingga pada 1500 SM, suku-suku kaum initelah menubuhkan suatu kerajaan yang boleh dicapai dari utara tentang apa yang disebut sebagai Nkhotakota hingga ke Sungai Zambezi dan dari Tasik Malawi hingga ke Sungai Luangwa dalam apa yang disebut sebagai Zambia.[10]

Politik dan kerajaan[sunting | sunting sumber]

Bekas Presiden Bingu wa Mutharika.

Malawi adalah sebuah negara demokratik dan pelbagai parti, masa kini di bawah kepimpinan Lazarus Chakwera. Perlembagaan terkini telah diletakkan pada tempatnya pada 18 Mei 1995. Cabang-cabang kerajaan yang terdiri daripada eksekutif, legislatif and kehakiman. Eksekutif termasuklah seorang presiden yang merupakan ketua negara dan ketua kerajaan, pertama dan kedua Timbalan presiden dan satu kabinet. Presiden dipilih setiap lima tahun dan timbalan presiden dipilih bersama-sama dengan presiden. Satu timbalan presiden kedua boleh dilantik oleh presiden jika dia memilih, walaupun mereka mesti dari parti yang berlainan. Ahli-ahli kabinet dipilih oleh presiden dan boleh dari badan perundangan dalaman atau luaran.[10]

Rujukan[sunting | sunting sumber]

  1. ^ "Malawi National Anthem Lyrics". National Anthem Lyrics. Lyrics on Demand. Diarkib daripada yang asal pada 10 Mei 2011. Dicapai pada 24 Ogos 2008.
  2. ^ a b "2018 Population and Housing Census Main Report" (PDF) (dalam bahasa Inggeris). Malawi National Statistical Office. Dicapai pada 25 Disember 2019.
  3. ^ "Demographic and Health Survey: 2015–2016" (PDF). Malawi National Statistical Office. m/s. 36. Dicapai pada 19 April 2018.
  4. ^ "World Population Prospects – Population Division – United Nations". population.un.org.
  5. ^ a b "Report for Selected Countries and Subjects". www.imf.org.
  6. ^ "Gini Index". World Bank. Dicapai pada 2 March 2011.
  7. ^ "Human Development Report 2019" (PDF) (dalam bahasa Inggeris). UNDP. 10 Disember 2019. Dicapai pada 10 Disember 2019.
  8. ^ a b "Country profile: Malawi". BBC News. 13 Mac 2008. Dicapai pada 17 Ogos 2008.
  9. ^ Cutter, Africa 2006, m/s. 142
  10. ^ a b "Background Note: Malawi". Bureau of African Affairs. U.S. Department of State. 11 Januari 2011. Dicapai pada 2011-07-20.

Pautan luar[sunting | sunting sumber]

  • Media berkenaan Malawi di Wikimedia Commons