Mamat Khalid

Daripada Wikipedia, ensiklopedia bebas.
Lompat ke: pandu arah, cari
Mamat Khalid
MamatKhalid01.jpg
Mamat Khalid pada 2007
Kelahiran Mohamad bin Mohd Khalid
(1963-04-06) 6 April 1963 (umur 54)
Ipoh, Perak, Persekutuan Tanah Melayu (kini Malaysia)
Pekerjaan Pengarah filem, penulis lakon layar, penyunting filem, pelakon
Tahun aktif 1998–kini
Karya terkenal Lang Buana
Rock
Zombi Kampung Pisang
Kala Malam Bulan Mengambang
Husin, Mon dan Jin Pakai Toncit
Rock Ooo!
Pasangan Hasmah Hassan
Saudara Datuk Lat (abang)
Anugerah Anugerah Skrin
Laman web Laman web rasmi

Mohamad Bin Mohd Khalid atau lebih dikenali sebagai Mamat Khalid (lahir 6 April 1963)[1] ialah seorang penulis lakon layar dan pengarah filem di Malaysia. Beliau ialah adik kepada kartunis Datuk Lat.[2]

Sebagai pengarah dan penulis skrin, Mamat sering mengetengahkan genre komedi, pertama kali menduduki kerusi pengarah pada 2003 menerusi filem komedi sejarah Lang Buana. Seterusnya beliau mengarahkan filem kedua, filem pertamanya yang bergenre muzikal Rock (2005) dan dua filem kesinambungannya Rock Ooo! (2013) dan Rock Bro! (2016). Kredit filemnya yang lain termasuk Man Laksa (2006), Kala Malam Bulan Mengambang (2008) yang menggunakan konsep filem noir dan Apokalips X (2014) yang berkonsepkan manga dan buku komik grafik. Paling baru-baru ini, filem terbaru arahannya, Lebuhraya Ke Neraka ditayangkan di pawagam pada April 2017.

Biografi[sunting | sunting sumber]

Kehidupan awal[sunting | sunting sumber]

Mamat dilahirkan pada 6 April 1963 di Ipoh, Perak, lima bulan sebelum Persekutuan Tanah Melayu dikenali sebagai Malaysia pada 16 September 1963. Ketika zaman kanak-kanaknya, Mamat pernah pergi ke pawagam setiap hari untuk mengikuti filem terkini. Malangnya, hobinya tidak disukai oleh bapanya, yang juga mengharamkannya daripada menonton panggung wayang walaupun pada saat kematiannya, pada tahun 1974. Namun, itu tidak menghalang keghairahan Mamat untuk menceburi bidang perfileman.

Kerjaya awal[sunting | sunting sumber]

Sebelum menceburi bidang perfileman, Mamat bekerja dalam jabatan kerajaan, kemudian beralih ke bidang penerbitan rancangan televisyen. Antara karya-karya Mamat yang terkenal termasuk Pinang Durian, Rombongan Cik Kiah ke Sukan Komanwel dan Abang We. Beliau pernah memenangi anugerah Pengarah Terbaik di Anugerah Skrin Panca Delima 2001 untuk telefilem Pinang Durian.[3] Beliau juga pernah menjadi penterjemah skrip untuk siri animasi Kampung Boy karya abangnya, Lat. Mamat juga merupakan peminat tegar muzik rock dan pernah menyertai kumpulan rock Drop Out yang mana beliau merupakan pemain keyboard.[4]

Penglibatan sulung beliau dalam industri perfileman Malaysia adalah apabila beliau mula-mula mencadangkan sebuah siri televisyen yang mengisahkan legenda Puteri Gunung Ledang. "Pada mulanya, saya bercadang menjadikannya projek kecil-kecilan untuk stesen televisyen ntv7 dalam bentuk bersiri. Saya cuba memecahkan projek itu kepada 20 episod yang bukan saja dimuatkan dengan cerita hikayat Melayu lama PGL, malah sarat dengan hikayat lain seperti Badang Pahlawan Gagah dan sebagainya." Bagaimanapun, Enfiniti Productions yang menerima cadangan Mamat itu menukarkannya menjadi sebuah filem untuk tayangan pawagam, arahan Saw Teong Hin yang dibintangi oleh Tiara Jacquelina dan M. Nasir.[5] Filem Puteri Gunung Ledang yang menelan belanja lebih RM 16 juta, iaitu filem Malaysia yang paling mahal dalam sejarah,[6] sungguhpun dilaporkan tiketnya cepat dijual habis, namun hanya mampu mengaut hasil RM 2.90 juta sejak keluar pada bulan Ogos 2004.[7] Namun demikian, filem ini turut menikmati tayangan khas di festival filem luar negara, iaitu di Venice[8] dan di Los Angeles.[9]

Menjadi pengarah[sunting | sunting sumber]

Pada tahun 2003 juga, Mamat menjadi pengarah filem buat kali pertama, iaitu filem komedi Lang Buana yang dibintangi oleh kumpulan Senario. Mengikut penerbit eksekutif Grand Brilliance ketika itu, Lazizah Ahmad, filem Lang Buana memakai 'formula yang serba berlainan' seperti yang dicadangkan oleh Mamat yang ingin cerita yang lebih mencabar.[3] Filem yang menelan belanja RM 1.76 juta ini mengaut kutipan sebanyak RM 1.79 juta daripada 27 buah pawagam.[10]

Minatnya terhadap muzik rock diakui mengilhamkan beliau untuk menulis dan mengarah filem Rock pada tahun 2005.[2] Mengikut satu ulasan, Mamat dikatakan ingin menyampaikan mesej mengenai dilema yang dihadapi ramai pemuzik berbakat pada zaman kegemilangan rock 1980-an: "Itu yang cuba Mamat ketengahkan menerusi watak Zack (lakonan Hasnul Rahmat). Anak muda yang berjaya meraih trofi gitaris terbaik ini terpaksa memilih antara memenuhi kemahuan keluarga, kawan dan teman wanita."[11] Filem inilah yang mengurniakan anugerah pertama Mamat daripada Festival Filem Malaysia, iaitu untuk Lakon Layar Terbaik.

Pada tahun 2006, Mamat membuat penampilan sebagai juri jemputan di Akademi Fantasia,[12] biarpun tidak dikenali memegang sebarang peranan dalam industri muzik selain menjadi pengarah muzik dalam filem. Pada tahun yang sama, beliau kembali menghasilkan filem drama melalui Man Laksa yang memberikan dua pencalonan Festival Filem Malaysia.[13] Di samping itu, beliau mencuba genre komedi seram menerusi filem Zombi Kampung Pisang, filem buatan Malaysia pertama yang menampilkan puaka zombi (mayat hidup).[14]

Ketika memberi ucapan semasa Anugerah Skrin selepas dinobat Pengarah Filem Terbaik Anugerah Skrin untuk filem Kala Malam Bulan Mengambang

Mamat turut mencabar diri dengan membikin sebuah filem hitam putih pada abad ke-21, iaitu Kala Malam Bulan Mengambang (2008), sebuah filem noir yang dibintangi Rosyam Nor dan Umie Aida. Biarpun dilaporkan kurang mendapat sambutan penonton walaupun dihujani ulasan positif,[15] namun filem ini berjaya merangkul lima anugerah di FFM, termasuk Filem Cereka Terbaik dan Pengarah Filem Terbaik.[16]

Filem Estet arahan Mamat Khalid keluar pada tahun 2010, menceritakan kisah hubungan antara orang Melayu dan India di sebuah perkampungan getah, sebagai azamnya untuk memaparkan keeratan persaudaraan sesama kaum di Malaysia melalui filem.[17] Sungguhpun mendapat pujian pengulas filem, namun kutipannya di pawagam agak mengecewakan dengan hanya RM 350,000 daripada 47 buah pawagam.[18] Meskipun begitu, Mamat Khalid sekali lagi merasai kejayaan besar selaku sutradara apabila Hantu Kak Limah Balik Rumah menjadi filem tempatan kedua tertinggi kutipan kasarnya di negara dengan RM7.9 juta daripada 39 buah pawagam, mengekori filem Ngangkung sahaja.[18]

Mamat juga sedang mengusahakan filem animasi pertamanya, berjudul Kelip-Kelip yang dilaporkan menerima khidmat lakonan suara Datuk Siti Nurhaliza.[19]

Pada 2014, filem Apokalips X yang menjadi filem cereka sains fantasi pertama arahan beliau ditayangkan pada 3 April 2014 yang memperlihatkan Mamat lari dari kebiasaan dari filem-filem terdahulunya sekaligus mencuba sesuatu yang berbeza dari filem Melayu Malaysia.[20] Filem ini menggunakan 70 peratus imej janaan komputer (CGI) dan menggambarkan keadaan Malaysia pada 2046.[21][22] Walaubagaimanapun, Apokalips X merupakan kegagalan komersial dan hanya meraih kutipan pecah panggung sebanyak RM 253,446.[23] Filem terbaru arahan beliau, Lebuhraya Ke Neraka[24][25] merupakan filem pertamanya yang bergenre kerohanian dan juga filem pertamanya yang tidak mengetengahkan genre komedi,[26] ditayangkan pada 4 Mei 2017, ia berkisarkan sekumpulan remaja yang dibawa ke alam barzakh atau halusinasi dalam alam koma semasa berkonvoi merentas desa, filem ini mengambil masa 6 tahun untuk disiapkan.[27][28]

Pada 8 Jun 2017, Mamat muncul dengan supertelefilem arahannya, 16 Puasa yang dibintangi oleh Sabri Yunus, Bell Ngasri, Aziz M. Osman dan Jue Aziz dan bersiaran di Astro First Eksklusif. Ia mengisahkan kisah sekumpulan kawan baik di sebuah kampung yang ponteng puasa dan menyembunyikan aktiviti mereka daripada pengetahuan isteri masing-masing. Mereka juga menetapkan jadual siapa yang akan membeli makanan di pekan dan kemudian makan di tempat-tempat terlindung. Telefilem ini juga diselitkan dengan adegan sinis dan memperlihatkan Mamat yang dikatakan menyidir orang yang suka ponteng berpuasa,[29] menurutnya, jalan cerita tersebut dicipta untuk memberi kesedaran kepada umat Islam yang mencari alasan untuk tidak berpuasa di bulan Ramadan.[30] Bagaimanapun, Mamat meluahkan perasaan kecewanya apabila 16 Puasa "bocor" di internet hingga dijual dalam bentuk DVD, tetapi beliau berbangga kerana telefilem itu mendapat sambutan daripada penonton.[31][32]

Kehidupan peribadi[sunting | sunting sumber]

Rumah dipecah masuk[sunting | sunting sumber]

Pada Jun 2014, Mamat kehilangan hampir RM100,000 apabila tiga lelaki memecah masuk ke rumahnya dan kemudian melarikan diri dengan kenderaan pacuan empat roda.[33]

Beliau hanya menyedari rumah dipecah masuk pada kira-kira jam 6:30 pagi apabila beliau bangun untuk menunaikan solat Subuh.[33] Hasil daripada rakaman CCTV, perompak mengumpil tetingkap untuk masuk ke rumah, kemudian melarikan diri dengan Mitsubishi Triton dan melarikan kamera antik, iPad, PlayStation dan RM500, menjadikan jumlah kerugian kira-kira RM100,000.[33] Ketika kejadian, Mamat berada di lokasi penggambaran di Universiti Pendidikan Sultan Idris Shah, Tanjung Malim.[33] Isteri beliau, Hasmah Hashim, membuat laporan polis mengenai kejadian itu di Balai Polis Kampung Rapat pada kira-kira pukul 11 pagi.[33]

Kesihatan[sunting | sunting sumber]

Pada 21 April 2017, Mamat telah dimasukkan ke Unit Rawatan Rapi (ICU) Hospital Ampang Puteri, Selangor, selepas mengadu sukar untuk bernafas kira-kira jam 3 pagi tadi selepas pulang minum bersama rakan-rakannya. Beliau dipercayai terlalu keletihan selepas menghadiri majlis tayangan perdana filem terbarunya Lebuhraya Ke Neraka yang diadakan di pawagam di Bukit Bintang.[34] Mamat bagaimanapun berada dalam keadaan stabil,[35] namun tetap berada di bawah pemantauan doktor berikutan tekanan darahnya yang tinggi.[36][37]

Legasi[sunting | sunting sumber]

Mamat telah memenangi pelbagai anugerah di Festival Filem Malaysia, termasuk anugerah Pengarah Terbaik di Festival Filem Malaysia ke-21 menerusi filem Kala Malam Bulan Mengambang.

Filemografi[sunting | sunting sumber]

Filem
Tahun Judul & Arahan Peranan Nota
2003 Lang Buana

Grand Brilliance

Pengarah, lakon layar, muzik
2004 Puteri Gunung Ledang

EnfiniTi Production

Lakon Layar
  • Lakon Layar Terbaik FFM 18 bersama Saw Teong Hin
2005 Rock

Grand Brillance

Pengarah, Cerita Asal, Lakon Layar, Muzik
2006 Man Laksa

Tayangan Unggul

Pengarah, Cerita Asal, Lakon Layar, Muzik
  • (Pencalonan) - Lakon Layar Terbaik FFM 19
  • (Pencalonan) - Cerita Asal Terbaik FFM 19
Tipah Tertipu The Movie

Excellent Pictures

Cerita Asal- bersama Bront Palarae
Lakon Layar- bersama Ahmad Idham
2007 Zombie Kampung Pisang

Tayangan Unggul

MK

Pelakon Undangan
Pengarah
Lakon Layar
Cerita Asal

2008 Kala Malam Bulan Mengambang

Tayangan Unggul

Pengarah
Lakon Layar
Cerita Asal
Dunia Baru The Movie

Grand Brillance

Tauke Stesen Minyak

Pelakon Undangan

2009 My Spy

KRU Studios

Orang Kaya

Pelakon Undangan

2010 Estet

Naga VXS

Pengarah
Lakon Layar
Cerita Asal
Penerbit
Penulis Skrip
Penataan Seni
  • Anugerah Khas Juri FFM 23
  • (Pencalonan) - Pengarah Terbaik FFM 23
  • (Pencalonan) - Lakon Layar Terbaik FFM 23
  • (Pencalonan) - Cerita Asal Terbaik FFM 23
  • (Pencalonan) - Penataan Seni Terbaik FFM 23
Hantu Kak Limah Balik Rumah

Tayangan Unggul

Pengarah
Lakon Layar
Cerita Asal
  • (Pencalonan) - Pengarah Terbaik FFM 24
  • (Pencalonan) - Cerita Asal Terbaik FFM 24
2013 Husin, Mon dan Jin Pakai Toncit

Tayangan Unggul

Pengarah
Lakon Layar
Cerita Asal
Rock Ooo

Primeworks Studios
Naga VXS

Pengarah
Lakon Layar
Cerita Asal
2014 Zombi Kilang Biskut

Enjit Enjit Semut

Pengarah
Apokalips X

Tayangan Unggul
Naga VXS

Pengarah
2015 Werewolf Dari Bangladesh Pengarah
2015 Usop Wilcha Menghonjang Makhluk Muzium Pengarah
2016 Rock Lentok

Primeworks Studios

Pengarah
Rock Bro Pengarah
Rajawali: Aku Abang Long

Muradi Jaya

Lakon Layar
2017 Lebuhraya Ke Neraka Pengarah

Anugerah dan penghargaan[sunting | sunting sumber]

2001: Anugerah Skrin

Rujukan[sunting | sunting sumber]

  1. ^ Mamat Khalid di Sinema Malaysia
  2. ^ a b Kamin, A. (2005-07-22). "A local movie about rock culture". star-ecentral.com. Dicapai pada 2007-04-24. 
  3. ^ a b Zieman (28 Jun 2003). "New formula for Senario film". The Star. Dicapai pada 20 Disember 2009. 
  4. ^ Abd. Aziz Itar (29 November 2005). "Rock - Cetusan pengalaman Mamat Khalid". Utusan Malaysia. Dicapai pada 22 March 2017. 
  5. ^ Suzan Ahmad (14 Mei 2003). "Keampuhan Mamat Lahir PGL". Berita Harian. Dicapai pada 20 Disember 2009. 
  6. ^ Mumtaj Begum (14 Oktober 2005). "Puteri Gunung Ledang musical". The Star. Dicapai pada 20 Disember 2009. 
  7. ^ TAYANGAN FILEM CEREKA TEMPATAN 2004, FINAS. Dicapai pada 20 Disember 2009.
  8. ^ "Puteri Gunung Ledang To Be Shown In Venice". Malay Mail. 7 Ogos 2004. Dicapai pada 20 Disember 2009. 
  9. ^ Suraiya Mohd Nor (23 Disember 2004). "PGL 'cemar duli' di Los Angeles". Berita Harian. Dicapai pada 20 Disember 2009. 
  10. ^ TAYANGAN FILEM CEREKA TEMPATAN 2003, FINAS. Dicapai pada 20 Disember 2009.
  11. ^ Shakilawati Abd Rahman (27 November 2008). "Rock Papar Dilema Anak Seni". Utusan Malaysia. Dicapai pada 20 Disember 2009. 
  12. ^ Azhariah Kamin (7 Ogos 2006). "Most popular one wins". The Star. Dicapai pada 21 Disember 2009. 
  13. ^ Festival Filem Malaysia Ke 19 (2006), Sinema Malaysia. Dicapai pada 21 Disember 2009.
  14. ^ Filem Zombi Kampung Pisang – Komedi ala Mamat Khalid, Budiey.com, 7 April 2007. Dicapai pada 21 Feb 2011.
  15. ^ Nurulhisham Abdul Latiff (6 Jun 2008). "Kutipan Rendah Kerana Hollywood". Utusan Malaysia. Dicapai pada 21 Disember 2009. 
  16. ^ [Festival Filem Malaysia Ke 21 (2008)], Sinema Malaysia. Dicapai pada 21 Disember 2009.
  17. ^ Bissme S. (5 Mac 2009). "Unity through Estet". theSun. Dicapai pada 21 Disember 2009. 
  18. ^ a b TAYANGAN FILEM CEREKA TAHUN 2010, FINAS. Diambil 21 Feb 2010.
  19. ^ Siti Azira Abd Aziz (20 Oktober 2008). "'Kelip-Kelip' Siti Nurhaliza masuk pawagam". mStar. Dicapai pada 21 Disember 2009. 
  20. ^ Mamat Khalid Bawa Kelainan Dalam 'Apokalips X' - Wayang | mStar
  21. ^ Azyyati Ahmad (8 April 2014). "Apokalips X, Mamat Khalid lari dari kebiasaan". Astro Awani. Dicapai pada 13 Jun 2017. 
  22. ^ Angelin Yeoh (8 April 2014). "Apokalips X: Dawn of a new era". The Star Online. Dicapai pada 13 Jun 2017. 
  23. ^ "Mamat tidak kecewa filem kurang dapat sambutan". Kosmo!. 10 October 2014. Dicapai pada 13 October 2014. 
  24. ^ Shazryn Mohd Faizal (8 Mei 2017). "'Lebuhraya Ke Neraka' Sinergi Dakwah Dan Seram Mamat Khalid". mSTAR Online. Dicapai pada 29 Jun 2017. 
  25. ^ "'Lebuhraya Ke Neraka' filem sakti Mamat Khalid". Kosmo!. 29 April 2017. Dicapai pada 1 Julai 2017. 
  26. ^ "Filem Pertama Tidak Kelakar Mamat Khalid - 'Lebuhraya Ke Neraka'". Oh Media!. Mei 2017. Dicapai pada 29 Jun 2017. 
  27. ^ Azmi A. (9 Mei 2017). "'Lebuhraya Ke Neraka' Karya Mamat Khalid Yang 'Deep' Dan Pasti Akan Buat Anda Sentap". Vocket. Dicapai pada 29 Jun 2017. 
  28. ^ Mohd Al Qayum Azizi (21 April 2017). "'Lebuhraya Ke Neraka' Terperap Enam Tahun". mSTAR Online. Dicapai pada 29 Jun 2017. 
  29. ^ '16 Puasa' sarat sindiran: Reaksi Pengarah, Mamat Khalid. Astro Awani. 18 Jun 2017. Dicapai pada 1 Julai 2017. 
  30. ^ "Mamat Khalid Sindir Orang Yang Suka Ponteng Puasa?". Astro Gempak. 19 Jun 2017. Dicapai pada 1 Julai 2017. 
  31. ^ "Drama '16 Puasa' bocor di internet, Mamat bangga dalam kecewa". The Malay Mail. 20 Jun 2017. Dicapai pada 1 Julai 2017. 
  32. ^ Ifqdar Rahman (19 Jun 2017). "Mamat Khalid bengang karya 16 Puasa 'bocor'". Utusan Malaysia. Dicapai pada 1 Julai 2017. 
  33. ^ a b c d e "Film director Mamat Khalid robbed of almost RM100k". Astro Awani. 19 June 2014. Dicapai pada 25 April 2015. 
  34. ^ Riadz Radzi (21 April 2017). "Mamat Khalid masuk ICU". Harian Metro. Dicapai pada 25 April 2017. 
  35. ^ Kemalia Othman (21 April 2017). "Mamat Khalid Stabil Selepas Dimasukkan Ke ICU". mSTAR Online. Dicapai pada 1 Julai 2017. 
  36. ^ Farhana Ab Rahman (21 April 2017). "Mamat Khalid masuk ICU". Berita Harian. Dicapai pada 25 April 2017. 
  37. ^ "Mamat Khalid sesak nafas". Harian Metro. 22 April 2017. Dicapai pada 1 Julai 2017. 

Pautan luar[sunting | sunting sumber]